Naar overzicht
Naar overzicht
  • Het monument
  • Leg een bloem
  • Uw verhaal

Het monument

Vorm en materiaal
Het oorlogsmonument in Emmen is een beeld van keramieken tegels. Het stelt een opengescheurde archiefdoos voor. In de archiefdoos bevinden zich fragmenten van archiefstukken van de gemeente Emmen en het gedicht Het Lied der Achttien Doden van Jan Campert.

Tekst
De tekst van het gedicht luidt:

Het Lied der Achttien Doden

Een cel is maar twee meter lang
En nauw twee meter breed,
Wel kleiner is het stuk grond
Dat ik nu nog niet weet,
Maar waar ik naamloos rusten zal,
Mijn makkers bovendien,
Wij waren achttien in getal,
Geen zal de avond zien.

O lieflijkheid van lucht en land
Van Hollands vrije kust,
Eens door den vijand overmand
Vond ik geen uur meer rust.
Wat kan een man, oprecht en trouw,
Nog doen in zulk een tijd?
Hij kust zijn vrouw, hij kust zijn kind
En strijdt den ijd’len strijd.

Ik wist de taak, die ik begon,
Een taak van moeiten zwaar,
Maar ‘t hart, dat het niet laten kon,
Schuwt nimmer het gevaar.
Het weet hoe eenmaal in dit land
De vrijheid werd geëerd,
Voordat een vloek’bre schennershand
Het anders heeft begeerd.

Voordat, die eden breekt en bralt
Het misselijk stuk bestond,
En Hollands landen binnenvalt
En brandschat zijnen grond;
Voordat, die aanspraak maakt op eer
En zulk Germaans gerief,
Ons volk dwong onder zijn beheer
En plundert als een dief.

De Rattenvanger van Berlijn
Pijpt nu zijn melodie;
Zowaar als ik straks dood zal zijn,
De liefste niet meer zie.
En niet meer breken zal het brood
Noch slapen mag met haar,
Verwerpt al wat hij biedt of bood,
Die sluwe vogelaar!

Gedenkt, die deze woorden leest
Mijn makkers in den nood,
En die hun nastaan ‘t allermeest,
In hunnen rampspoed groot,
Gelijk ook wij hebben gedacht,
Aan eigen land en volk,
Er komt een dag na elke nacht,
Voorbij trekt ied’re wolk.

Ik zie hoe ‘t eerste morgenlicht
Door ‘t hoge venster draalt,
Mijn God, maak mij het sterven licht,
En zo ik heb gefaald,
Gelijk een elk wel falen kan,
Schenk mij dan Uw gena,
Opdat ik heen ga als een man
Als ‘k voor de lopen sta.

Symboliek
De opengescheurde archiefdoos staat symbool voor het feit dat er in archieven nog vele stukken bewaard zijn gebleven die herinneren aan de Tweede Wereldoorlog. De kunstenaar Kees van Renssen wilde deze stukken aan de vergetelheid ontrukken.

Wijzigingen
In maart 2015 werd ontdekt dat het monument is beschadigd. Hierbij zijn op meerdere plekken stukken steen verdwenen. Het monument was de maanden daarvoor vanwege vernieuwing van het Marktplein afgeschermd. Uit foto’s zou blijken dat het monument al hiervoor was beschadigd.

De geschiedenis

Het oorlogsmonument in Emmen is opgericht ter nagedachtenis aan alle medeburgers die tijdens de bezettingsjaren door oorlogshandelingen zijn omgekomen. Het gedenkteken waarschuwt tevens tegen onrecht en het gevaar van oorlog.

Al direct na de bezetting van ons land was verzetsgroep ‘De Geuzen’ actief in het Zuid-Hollandse Vlaardingen, Schiedam en andere plaatsen in de omgeving. Te weinig ervaring met ondergrondse strijdmethoden maakte echter een snel en gewelddadig eind aan hun verzetsactiviteiten. Op 13 maart 1941 werden vijftien Geuzen samen met drie leiders van de Februaristaking in Amsterdam door de bezetter op de Waalsdorpervlakte bij Den Haag gefusilleerd.

De namen en geboortejaren van de slachtoffers luiden:

A.J. de Haas (1903), W. van den Berg (1893), H. Wielenga (1904), F. Rietveld (1904), G. den Boon (1919), D. Kouwenhoven (1916), L. Langstraat ( 1909), B. IJzerdraat (1891), L. Keesmaat (1911), J. Kijne (1895), A. Kop, N.A. van der Burg (1904), R.B. van der Borden (1908), J.J. Smit (1910) en J. van den Ende (1918).

De dichter/schrijver Jan Campert schreef naar aanleiding van de ter dood veroordeling van deze verzetsmensen Het Lied der Achttien Doden. Zijn gedicht, dat indertijd grote ontroering in ons land teweegbracht, is aangebracht op het monument.

Oprichting
Het monument is geplaatst op initiatief van het 4 mei-comité uit Emmen.

Oorlogsslachtoffers

Achternaam Voornamen Geboren Overleden

De Oorlogsgravenstichting heeft een database met namen en verhalen van oorlogsslachtoffers. Veel van deze slachtoffers worden herdacht door middel van een monument. Wilt u ons helpen om de namen en verhalen van slachtoffers te koppelen aan het monument waarop hun naam vermeld staat? Kijk dan op de website van de Oorlogsgravenstichting, ziet u in de database een naam die ook voorkomt op dit monument? Maak dan een account aan en koppel de persoon uit de database aan dit monument. Enkele dagen na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Meer informatie

Locatie
Het monument is geplaatst aan het Kerkpad in Emmen.

Bronnen

Leg een bloem bij dit monument

Klik op onderstaande knop om een digitale bloem bij dit monument te leggen. Je kunt kiezen uit een rode gerbera, een witte roos of een blauwe Iris. Ook is het mogelijk om een persoonlijke boodschap toe te voegen. Nadat het formulier is verstuurd toont de bloem op deze pagina (vergeet niet om de pagina opnieuw te laden). 

Leg een bloem
bloem

Jeffrey

05 mei 2021

Jeffrey

05 mei 2021

bloem

Kora

05 mei 2021

Kora

05 mei 2021

bloem

Kora

05 mei 2021

Kora

05 mei 2021

bloem

erwin

04 mei 2021

erwin

04 mei 2021

bloem

Max

04 mei 2021

Max

04 mei 2021

bloem

Riabroekman

04 mei 2021

Riabroekman

04 mei 2021

Nooit maar dan ook nooit mag het vergeten worden de tweede wereldoorlog.

bloem

Natalie

04 mei 2021

Natalie

04 mei 2021

bloem

Anja

04 mei 2021

Anja

04 mei 2021

bloem

Killian, Esther en Seth

04 mei 2021

Killian, Esther en Seth

04 mei 2021

Dit jaar is onze zoon geboren in een vrij land. Hij mag zijn wie hij is. Wij als ouders acvepteren hem zoals hij. Ik wens dat alle kinderen die vanaf vandaag geboren mogen worden mogen zijn wie ze zijn en zwlf mogen kiezen wat ze willen doen. Daarnaast voeden wij onze zoon op en geven hem mee dat het niet vanzelfsprekend is dat er vrijheid is. Geniet en koester van de vrijheid die ons gegeven wordt.

bloem

Killian, Esther en Seth

04 mei 2021

Killian, Esther en Seth

04 mei 2021

Dit jaar is onze zoon geboren in een vrij land. Hij mag zijn wie hij is. Wij als ouders acvepteren hem zoals hij. Ik wens dat alle kinderen die vanaf vandaag geboren mogen worden mogen zijn wie ze zijn en zwlf mogen kiezen wat ze willen doen. Daarnaast voeden wij onze zoon op en geven hem mee dat het niet vanzelfsprekend is dat er vrijheid is. Geniet en koester van de vrijheid die ons gegeven wordt.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers


Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst?
Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht

Tooltip contents