Adopteer een monument

Herdachte groepen: Algemeen, Militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, Burgerslachtoffers, Verzet Nederland
Ontwerper: Henk Mooy
Onthulling: 29 oktober 1994
Adopteer dit monument.

Kaatsheuvel, vredesmonument (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Kaatsheuvel, vredesmonument (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Het vredesmonument met deels hernieuwde entourage (foto: raadslid.web-log.nl/)
Kaatsheuvel, bomkrater in de buurt van het vredesmonument (foto: Henk Peters)
Kaatsheuvel, loopgraf in de buurt van het vredesmonument (foto: Henk Peters)
Kaatsheuvel, herdenking bij het vredesmonument in het kader van Adopteer een Monument (foto: Henk Peters)
Kaatsheuvel, herdenking bij het vredesmonument in het kader van Adopteer een Monument (foto: Henk Peters)

Het monument

Vorm en materiaal
Het vredesmonument in Kaatsheuvel (gemeente Loon op Zand) is een gedrongen obelisk in de vorm van een granaat, bestaande uit vijf lagen natuursteen. Bij het monument is een informatiebord van natuurmonumenten geplaatst.

Tekst
De tekst op het monument luidt:

'VREDESMONUMENT
1940-1945'.

Symboliek
De vijf lagen natuursteen stellen de vijf oorlogsjaren voor maar zijn ook een verwijzing naar de vijf keer tien jaar vrede bij de onthuling van het monument in 1994. In het monument zijn twee granaatscherven verwerkt zodat zij, die de oorlog niet hebben meegemaakt, kunnen voelen hoe scherp deze waren.

Wijzigingen
De viering van 60 jaar bevrijding van de gemeente vormde voor de Lions Club Loon op Zand / Udenhout aanleiding om het monument van een nieuwe entourage te voorzien: de ondergrond werd aangepast met grastegels en een houten omheining. Op 30 oktober 2004 werd deze vernieuwing door J. Weierink, oud-burgemeester van de gemeente en past-president van genoemde Lionsclub, overgedragen aan de inwoners van de gemeente Loon op Zand in de persoon van waarnemend Burgemeester Leijten.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het vredesmonument in Kaatsheuvel (gemeente Loon op Zand) is opgericht ter herinnering aan inwoners van de gemeente die door oorlogshandelingen om het leven zijn gekomen. Het monument doet tevens dienst als een algemeen gedenkteken en benadrukt de nooit eindigende inspanningen die nodig zijn voor het behoud van vrede, vrijheid en democratie.

Al bij het Duitse bombardement op de Horst op 10 mei 1940 sneuvelden 8 in Kaatsheuvel verblijvende Nederlandse militairen. In de bezettingsjaren vielen slachtoffers onder de inwoners door oorlogshandelingen als bombardementen bij dwangarbeid in Duitsland, deportatie, verblijf in concentratiekampen en fusillades. Vooral de artilleriebeschietingen door de geallieerde troepen op 28 en 29 oktober 1944 kostten veel inwoners het leven. De beschietingen gingen vooraf aan de feitelijke bevrijding door de Schotse infanteristen van de 51e Highland Division. Nog ná de bevrijding hebben 2 neergestorte V-1's tientallen slachtoffers gemaakt.

In totaal vielen in De Moer 3 doden, in Loon op Zand 18 doden en in Kaatsheuvel 79 doden, waaronder ook 25 bejaarde Zeeuwse evacués die ondergebracht waren in het Missiehuis St. Antonius.

Het vredesmonument ligt in de 'MAST': de Duitse Munitions Ausgabe Stelle. In de jaren 1940-1945 was hier in een 10 hectare groot bosgebied een munitiedepot gevestigd met vele bunkers, kantines, magazijnen, ingegraven parkeerplaatsen, een voetbalveld en zelfs een zwembad. Er lag een immense hoeveelheid ammunitie opgeslagen. Bij de nadering van de geallieerde troepen werd het oorlogstuig gedeeltelijk afgevoerd maar het overgrote deel werd in een dagenlange reeks ontploffingen vernietigd.

Er zijn op het ogenblik nog enkele overblijfselen waar te nemen, zoals kraters, ontstaan door het opblazen van munitiebunkers aan het einde van de oorlog.

Onthulling
Het monument is onthuld op 29 oktober 1994 door de Stichting Slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog ter gelegenheid van de 50-jarige bevrijding van de gemeente Loon op zand.

Bron
Website Oorlogsmonumenten in het Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen van Henk Peters uit Udenhout.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht