Adopteer een monument

Herdachte groepen: Geallieerde militairen
Onthulling: 29 oktober 1945
Adopteer dit monument.

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument 'Panther D-Tank' in Breda is een originele Duitse Panther D-Tank, gebouwd in het jaar 1943. De 43 ton zware tank is geplaatst op een voetstuk. Op de tank is een metalen plaquette aangebracht. Voor de tank staat dezelfde plaquette.

Tekst
De tekst op de beide plaquettes luidt:

'DIT GESCHENK VAN DE
POLEN
WORDT IN DE HOEDE VAN
HET PUBLIEK AANBEVOLEN'

Wijziging
Tot 2004 verkeerde de tank in ongewijzigde staat sinds de plaatsing. Gebrek aan onderhoud maakte een volledige revisie van de tank nodig. Het onderstel was zwaar aangetast en de pantserplaten waren grotendeels weggerot. Op 17 december 2003 werd de tank van zijn plek gehaald voor groot onderhoud. Verschillende onderdelen die geen functie hebben voor het behoud van de tank als monument werden verwijderd. Waaronder het motorblok en andere interne onderdelen.Tevens werd de tank in de originele camouflagekleuren gespoten. Op 28 oktober 2004 is de tank teruggeplaatst.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument 'Panther D-Tank' in Breda is opgericht ter herinnering aan de bevrijding van Breda op 29 oktober 1944 door de 1ste Poolse Pantserdivisie van generaal Maczek. De Duitse Panther D-Tank is in 1945 aan Breda geschonken door deze Poolse bevrijders.

De Bredase bevolking zag op 17 september 1944 een enorme luchtvloot over de stad vliegen. Deze vloot was op weg naar het oosten van het land om de bruggen bij Nijmegen en Arnhem in handen te krijgen als onderdeel van operatie 'Market Garden'. Eind september was de 1e Poolse Pantserdivisie, een onderdeel van het Canadese Legerkorps, doorgedrongen tot het noorden van Vlaanderen, boven Antwerpen. Zij bevrijdden achtereenvolgens Merksplas, Baarle Nassau en Baarle Hertog. Op 5 oktober volgde de bevrijding van Alphen. Een periode van wachten brak aan en Breda bereidde zich voor op een hevige strijd.

De Poolse generaal Stanisław Maczek besloot om de aandacht te verleggen naar het gebied tussen Alphen en Baarle. Hij bereikte de weg Breda-Tilburg, om de troepen die zich op Tilburg hadden geconcentreerd te ontlasten. De Duitsers vreesden dat Maczek via Gilze en de Langstraat zou doorstoten naar het Hollands Diep en zo de Duitse troepen in West-Brabant zou afsnijden van de hoofdmacht van de Duitsers en de mogelijkheid tot terugtrekken zou beperken.

Op vrijdag 27 oktober 1944 bereidde de Poolse divisie een grootscheepse aanval richting Breda voor. Er werd begonnen met artilleriebeschietingen op Breda. In de stad staken de Duitsers 'De Ypelaer' aan de zuidkant van de stad en het postkantoor aan de noordkant van de stad in brand. 's Avonds hoorde men een luidde ontploffing toen aan de oostelijke kant van Breda ook een kerktoren werd opgeblazen. 's Nachts was het slapen voor de inwoners onmogelijk door het geknal van de granaten.

Een aantal leden van de Nederlandse Binnenlandse Strijdkrachten wisten de binnenstad van Breda te bereiken en vertelden dat het Ginneken en de aangrenzende stadsdelen al bevrijd waren. Na een kort maar hevig gevecht aan de Wilhelminabrug trokken de Duitsers zich terug naar de overkant van het Wilhelminakanaal. In een triomftocht trokken de Polen door de binnenstad. De Duitsers beschoten de stad nog een aantal dagen met artillerie. Totdat de Polen besloten een enorm artilleriebombardment uit te voeren, met succes. Breda was bevrijd.

Oprichting
De Duitse Panther D-Tank is in 1945 door de 1e Poolse Pantserdivisie geschonken aan Breda. De Tank werd op een dieplader naar Breda gebracht.

Onthulling
Het monument is onthuld op 29 oktober 1945. Na de restauratie is het monument opnieuw onthuld op 28 oktober 2004.

Locatie
De Panther D-Tank staat aan de rand van het Wilhelminapark op de kruising van het Wilhelminapark en de Paul Windhausenweg te Breda.

Bronnen

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht