Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, Vervolgden Nederland, Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945, Verzet Nederland
Ontwerper: H.J. Hoeve
Onthulling: 1 november 1940
Adopteer dit monument.

Holten, oorlogsmonument (foto: Vrienden van het Hoolterpad)
Holten, oorlogsmonument (foto: Marcel Jans)
Holten, oorlogsmonument (foto: Marcel Jans)

Het monument

Vorm en materiaal
Het oorlogsmonument in Holten (gemeente Rijssen-Holten) is een uit bakstenen opgetrokken gedenkmuur, met in het midden een zuilvormig gedeelte. In het gedenkteken zijn vijf natuurstenen gedenkstenen ingemetseld.

Teksten
De tekst op de grote, middelste steen luidt:

'GEVALLEN VOOR HET VADERLAND
MEI 1940
ONZE KAMERADEN
H. KLEIN-HORSMAN
A. KOOPMAN
G.J. PAALMAN
F.J. RENSEN
A.W.WECHSTAPEL
B.J. VAN ZON
HOLTEN
DE GEDEMOBILISEERDEN.'

De tekst op de kleinere gedenksteen hieronder luidt:

'TER NAGEDACHTENIS
AAN DE 38 OMGEKOMEN
JOODSE DORPSGENOTEN
1940-1945.'

De tekst op de steen aan de linkerzijde luidt:

'H. GROOTHERDER
E. KOOPMAN
A. SCHIPPER
VERZET.'

De tekst op de steen aan de rechterzijde luidt:

'LT. G.H. PAALMAN
J. MEERMAN
INDIË.'

De tekst op de steen aan de voet van het monument luidt:

'PRO PATRIA IN MEMORIAM.'

Symboliek
De zuil in het midden van het gedenkteken is bedoeld als een waarschuwende vinger, opdat dit nooit meer mag gebeuren.

Wijziging
De gedenkstenen voor de omgekomen verzetsmensen en in het voormalig Nederlands-Indië gesneuvelde slachtoffers zijn later aan het monument toegevoegd. De gedenksteen voor de 38 joodse slachtoffers is in 1980 aan het monument toegevoegd.

Digitaal Joods Monument
De joodse oorlogsslachtoffers die met dit gedenkteken worden herdacht, zijn tevens opgenomen in het 'Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland'. Hierin vindt u meer informatie over deze personen met waar mogelijk een korte biografie, familierelaties en adresgegevens.

Onder het kopje 'Geschiedenis' op deze pagina kunt u op een persoonsnaam klikken om doorverwezen te worden naar het Digitaal Joods Monument.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het oorlogsmonument in Holten (gemeente Rijssen-Holten) is opgericht ter nagedachtenis aan zes Nederlandse soldaten die in de meidagen van 1940 in de strijd tegen de bezetter gesneuveld zijn, aan 38 joodse medeburgers en verzetsmensen die tijdens de Tweede Wereldoorlog door oorlogshandelingen om het leven zijn gekomen en aan twee plaatsgenoten die bij de strijd in voormalig Nederlands-Indië zijn omgekomen.

De namen van de zes gesneuvelde soldaten luiden:

J. Aaftink, H. Klein-Horsman, A. Koopman, G.J. Paalman, F.J. Rensen, A.W. Wechstapel en B.J. van Zon.

Van de 38 joodse slachtoffers zijn slechts 33 namen bij ons bekend. Deze luiden:

Abraham Berg, Dina Berg-Pagrach, Johanna van Engel-Grunewald, Bernard Levie Gazan, Davis Isaak Geerts Gazan, Dina Hendrina Gazan, Dora Gazan, Gompert Gazan, Helena Dora Eva Gazan, Betje Gazan-Berg, Andries Leonard Pagrach, Benjamin Herman Pagrach, Bela Pagrach, Betje Pagrach, Daniel Pagrach, Jacob Pagrach, Lion Pagrach, Louis Pagrach, Louis Jacob Pagrach, Mozes Pagrach, Saartje Pagrach, Samuel Pagrach, Helena Dina Pagrach-Berg, Johanna Pagrach-Berg, Lena Pagrach-Berg, Jane Pagrach-Dormits, Klaartje Eva Pagrach-Speijer, Benjamin Smeer, Betje Smeer, Meijer Smeer, Nathan Smeer, Betta Smeer-Pagrach en Eva Smeer-Pagrach.

De namen van de omgekomen verzetsmensen luiden:

H. Grootherder, E. Koopman en A. Schipper.

De namen van de Nederlandse militairen die bij de strijd in voormalig Nederlands-Indië zijn gesneuvelde luiden:

Lt. G.H. Paalman en J. Meerman.

Onthulling
Het monument is onthuld in november 1940.

Bronnen

  • Oorlogsmusea;
  • Holterpad;
  • Sta een ogenblik stil... Monumentenboek 1940/1945 van Wim Ramaker en Ben van Bohemen. (Kampen, Uitgeversmaatschappij J.H. Kok Matrijs, 1980). ISBN 90 242 0185 3;
  • Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Overijssel van H. Hamburger en J.C Regtien, met medewerking van Fr. van Echten (Bedum, Uitgeverij Profiel, 2002). ISBN 90 5294 294 8.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht