Adopteer een monument

Herdachte groepen: Vervolgden Nederland, Verzet Nederland, Burgerslachtoffers, Militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, Burgers voormalig Nederlands-Indië
Ontwerper: Albert A.J. Dresmé
Onthulling: 31 augustus 1954
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2017-2018 geadopteerd door 2e van der Huchtschool.

Soest, verzetsmonument (foto: Jaap van den Broek CC BY 3.0)
Soest, verzetsmonument (foto: Willem Nabuurs op Wikimedia Commons - CC BY-SA 3.0)
Soest, verzetsmonument (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Soest, verzetsmonument (foto: Wikifrits op Wikimedia Commons - Public Domain)
Soest, verzetsmonument (foto: Wikifrits op Wikimedia Commons - Public Domain)

Het monument

Vorm en materiaal
Het verzetsmonument in Soest is een uit Franse kalksteen opgetrokken gedenkmuur met een beeld van een treurende vrouwenfiguur en vier reliëfs. Het gedenkteken is 2 meter 30 hoog, 8 meter 50 breed en 40 centimeter diep.

Tekst
De tekst op het monument luidt:

'1940-1945.'

Symboliek
De gedenkmuur staat symbool voor het leed van de knechting en de strijd voor vrijheid. Het reliëf linksboven geeft op symbolische wijze het onderdrukkend nationaal-socialisme weer. Een man met masker (een harlekijn) wordt afgewezen door drie vrouwen. Het reliëf linksonder verbeeldt het weghalen van oogst en vee. Rechtsboven wordt uitgebeeld hoe, onder het oog van vrouwen en kinderen, de mannen door soldaten worden meegenomen. Op het reliëf rechtsonder is te zien hoe in het bijzijn van treurende vrouwen een man wordt gefusilleerd.

Wijziging
Later is een gedenkplaat aan het monument toegevoegd, ter nagedachtenis aan de slachtoffers die tijdens de Tweede Wereldoorlog en in het voormalig Nederlands-Indië om het leven zijn gekomen.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het verzetsmonument in Soest is opgericht ter nagedachtenis aan alle burgers en militairen die tijdens de bezettingsjaren door oorlogshandelingen zijn omgekomen in Nederland en in het voormalig Nederlands-Indië.

Oprichting
De oprichting van het monument verliep niet zonder slag of stoot. In 1946 lanceerde toenmalig burgemeester Des Tombe een plan om een monument op te richten in de vorm van een cultureel centrum. In 1947 werd aan architect Dudok een opdracht verstrekt voor de oprichting van een monumentaal gebouw op het terrein van het landgoed Braamhage. In de loop van 1948 rees er echter verzet tegen de plannen tot de bouw van een cultureel centrum als gedenkteken ter nagedachtenis aan de gevallenen.

Men meende dat de aard van mogelijk in het centrum te houden feestelijkheden kwalijk zou stroken met het karakter van een gedenkteken. Er werd daarom gepleit voor het oprichten van een gedenkteken in de gebruikelijke vorm. Daarop ontstond er een jarenlange discussie over de locatie van het monument. Uiteindelijk heeft de gemeenteraad op 18 december 1953 besloten het monument te plaatsen in het park Braamhage. Hoewel ook dat besluit fel verzet ontlokte van de Vereniging van Oud Illegale Werkers, is het toch uitgevoerd.

Onthulling
Het monument is onthuld op 31 augustus 1954.

Locatie
Het monument is geplaatst op het Verzetsplein aan de Ir. Menkolaan in Soest.

Bronnen

  • Gemeente Soest;
  • Sta een ogenblik stil... Monumentenboek 1940/1945 van Wim Ramaker en Ben van Bohemen. (Kampen, Uitgeversmaatschappij J.H. Kok Matrijs, 1980). ISBN 90 242 0185 3.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht