Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Verzet Nederland
Onthulling: 1948
Adopteer dit monument.

Hilversum, monument in de Bavinckschool (foto: Jan Volland)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument in de Bavinckschool in Hilversum is een bronzen plaquette met in reliëf het portret van Lambertus Kremer.

Tekst
De tekst op de plaquette luidt:

'LAMBERTUS KREMER
ONDERWIJZER DEZER SCHOOL

VOOR HET VUURPELETON

WOESTE HOEVE
8 MAART 1945

DEN GOEDEN STRIJD GESTREDEN
HET GELOOF BEHOUDEN'.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument in de Bavinckschool herinnert de inwoners van Hilversum aan onderwijzer Lambertus Kremer die door de bezetter op 8 maart 1945 bij de Woeste Hoeve op de Veluwe is gefusilleerd.

Op 6 maart 1945 hadden de Apeldoornse Binnenlandse Strijdkrachten een tip ontvangen dat de Wehrmacht de volgende ochtend bij een slachterij in Epe 3.000 kilo vlees zou ophalen. VAnwege de voedselschaarste kreeg de verzetsgroep van Geert Gosens de opdracht deze partij vlees te bemachtigen. Gosens besloot om nog diezelfde avond met zijn groep een vrachtwagen van de Wehrmacht buit te maken, zodat hij hiermee het vlees bij de slager kon ophalen. Om ongeveer halftien 's avonds vertrokken de zes mannen per fiets richting Arnhem. Bij herberg 'De Woeste Hoeve' legden zij hun fietsen in de berm en verscholen ze zich, bewapend met stenguns. Omstreeks middernacht naderde de BMW-cabriolet van de meest gevreesde man in Nederland: SS-Obergruppenfuhrer und General der Waffen-SS und der Polizei, Hanns Rauter. De leden van de verzetsgroep, die ten onrechte een vrachtauto meenden te horen, openden het vuur. Rauter raakte zwaargewond en ving enkele woorden op, waaruit hij ten onrechte concludeerde dat de aanslag speciaal voor hem was opgezet.

Na een ontmoeting met Rauter overlegde SS-Brigadeführer Schöngarth met Seyss-Inquart over de represaillemaatregelen. Het was gebruikelijk om bij een dergelijk incident zgn. Todeskandidaten (politieke gevangenen) te fusilleren. Op 8 maart werden 53 gevangenen uit Amsterdam zonder enige vorm van proces op het terrein van het theehuis Rozenoord geëxecuteerd. Zes Todeskandidaten uit Utrecht werden naar fort De Bilt gebracht en daar geëxecuteerd. Elf gevangenen uit de cellenbarakken te Scheveningen werden samen met 27 Todeskandidaten op de Waalsdorpervlakte geëxecuteerd. 116 gevangenen uit diverse gevangenissen werden in vijf groepen van twintig en één van zestien bij Woeste Hoeve op de plaats van de aanslag geëxecuteerd. Een Duitse Oberwachtmeister der Ordnungspolizei die weigerde deel uit te maken van het vuurpeloton, werd ook ter plekke geëxecuteerd. 49 Todeskandidaten in Kamp Amersfoort werden aan het einde van de schietbaan geëxecuteerd.

Het is nooit bekend geworden wie opdracht tot de vergeldingsmaatregelen heeft gegeven, maar Schöngarth was degene die voor de uitvoering ervan verantwoordelijk was. Schöngarth werd door een Britse militaire rechtbank ter dood veroordeeld. Hij werd opgehangen. Op 1 april 1948 begon het proces tegen Rauter voor het Bijzonder Gerechtshof in Den Haag. Het boek over het proces omvat meer dan 600 bladzijden. Op 4 mei 1948 werd hij ter dood veroordeeld en op 25 maart 1949 werd hij geëxecuteerd.

Onthulling
Het monument is onthuld in 1948.

Locatie
De plaquette hangt in de gang van de Bavinckschool, gelegen aan de Bosdrift te Hilversum.

Bronnen

  • Gemeente Hilversum;
  • Woeste Hoeve - 8 maart 1945 van Henk Berends (Kampen, Kok Voorhoeve, 1995). ISBN 90 297 1241 4;
  • Apeldoorn Monumenten van L.P. van Oppen e.a. (Apeldoorn, 1990).

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht