Naar overzicht
Naar overzicht
  • Het monument
  • Leg een bloem
  • Uw verhaal

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument voor slachtoffers stadsreiniging en Joodse inwoners van Amsterdam Oud-West in Amsterdam (gemeente Amsterdam) bestaat uit een twee metalen plaquettes en twee wandschilderingen Op de eerste plaquette is met zetletters tekst aangebracht.

Tekst
De tekst op de eerste plaquette luidt:

‘IN MEMORIAM
BIJ DE STADSREINIGING
VIELEN IN DEN OORLOG
1940 – 1945
ALS SLACHTOFFER

J.F. BEERENS
W.H. DUFFELS
A. KOK
N. NUNES VAS
M. VOET
B.C. V. WITTENHORST.’

De tekst op de tweede plaquette luidt:

‘GEMEENTE AMSTERDAM

KUNSTENAAR:  MOZES COHEN (TIEL 1901 – VERNIETIGINGSKAMP AUSCHWITZ 1942)

JAARTAL: 1940

DE BOVENGEPLAATSTE MUURSCHILDERINGEN VAN DE JOODSE KUNSTENAAR MOOS COHEN ZIJN IN 1940 AANGEBRACHT IN DE HAL VAN DE DIENST STADSREINIGING AAN DE BILDERDIJKKADE. NA DE SLOOP VAN DAT GEBOUW IN 2003 ZIJN DE CULTUURHISTORISCHE WAARDEVOLLE TABLEAUX IN 2014 AANGEBRACHT IN DE HALLEN.

TE ZIEN IS DE AMSTERDAMSE STEDENMAAGD, LEUNEND OP HET WAPEN VAN AMSTERDAM. ZIJ ZWAAIT EEN WEGVAREND, GETUIGD BEURTSCHIP UIT. VERDER WORDEN VERSCHILLENDE WERKZAAMHEDEN VAN DE STADSREINIGING IN DE TIJD VERBEELD: ONDER ANDERE EEN VEGER, EEN SPUITER, TWEE VUILNISMANNEN DIE DRIJFVUIL UIT DE GRACHT DREGGEN EN OOK DE INDUSTRIËLE VUILVERWERKING MET KRANEN EN GEMECHANISEERDE RONDLOPENDE GRIJPERS.

TER NAGEDACHTENIS AAN DE 165 JOODSE BEWONERS, DIE IN WOII UIT OUD-WEST ZIJN WEGGEVOERD EN VERMOORD, ZIJN DE SCHILDERINGEN IN 2021 GEADOPTEERD DOOR HET 4MEI COMITÉ OUD-WEST.’

Wijzigingen
De plaquette hing oorspronkelijk in het stadsdeelkantoor van Oud West. Toen het stadsdeelkantoor werd gesloopt in verband met de bouw van de Hallen is de plaquette opgeslagen. De plaquette is in januari 2015 herplaatst. De wandschilderingen bevonden zich oorspronkelijk in het gesloopte gebouw van de Stadsreiniging en zijn in 2021 geadopteerd door het 4Mei Comité Oud West ter nagedachtenis aan 165 weggevoerde en vermoorde Joodse inwoners van Oud-West. In 2021 is een aanvullende tekst aangebracht.

De geschiedenis

Het monument herinnert aan de personeelsleden van de Amsterdamse Stadsdreininging die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen. En aan de weggevoerde en vermoorde Joden uit Amsterdam Oud-West.

Moos Cohen, de maker van de wandschilderingen vluchtte in 1942 voor de Duitsers en werd in Zwitserland opgepakt en naar Auschwitz gedeporteerd. Hier werd hij op 7 november 1942 vermoord.

De wandschilderingen zijn eerst aangebracht in het kantoor van de Stadsreiniging en hebben later een plaats gekregen in het stadsdeelkantoor van Oud-West. Na de sloop van dit gebouw hebben de wandschilderingen 11 jaar in opslag gelegen.

Door de stichting TROM zijn de wandschilderingen, op verzoek van stadsdeel West, teruggeplaatst in de Passage in De Hallen. Voor de herplaatsing zijn ze gerestaureerd en geschikt gemaakt voor plaatsing in De Hallen. Het stadsdeel West heeft dit gefinancierd.

Overigens deden veel van de medewerkers van de stadsreiniging mee aan de Februaristaking in 1941, tegen de Jodenvervolging. Onder hen Dirk van Nimwegen, een van de initiatiefnemers van de staking.

De namen van de slachtoffers luiden die op de plaquette genoemd staan zijn:
J.F. Beerens, W.H. Duffels, A. Kok, N. Nunes Vas, M. Voet, B.C. van Wittenhorst.

Herdenking
Op 4 mei 2015 is bij het monument voor het eerst, op deze locatie, een herdenking gehouden. Deze herdenking werd georganiseerd door Wim de Graaf van de gemeente Amsterdam. Later is door hem, door Roel Walraven, Ko Homma en enkele bewoners van Oud-West het 4mei comité Oud West opgericht. Dit comité zorgt voor de jaarlijkse herdenking bij dit monument.

Oorlogsslachtoffers

Er zijn nog geen personen uit de database van de Oorlogsgravenstichting gekoppeld aan dit monument.

De Oorlogsgravenstichting heeft een database met namen en verhalen van oorlogsslachtoffers. Veel van deze slachtoffers worden herdacht door middel van een monument. Wilt u ons helpen om de namen en verhalen van slachtoffers te koppelen aan het monument waarop hun naam vermeld staat? Kijk dan op de website van de Oorlogsgravenstichting, ziet u in de database een naam die ook voorkomt op dit monument? Maak dan een account aan en koppel de persoon uit de database aan dit monument. Enkele dagen na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Meer informatie

Locatie
Het monument voor slachtoffers stadsreiniging bevindt zich in de Passage van de Hallen te Amsterdam (gemeente Amsterdam).

Bronnen

  • Ludmilla van Santen;
  • Jet van den Heuvel;
  • Thea Kroes;
  • Wim de Graaf.

Leg een bloem bij dit monument

Klik op onderstaande knop om een digitale bloem bij dit monument te leggen. Je kunt kiezen uit een rode gerbera, een witte roos of een blauwe Iris. Ook is het mogelijk om een persoonlijke boodschap toe te voegen. Nadat het formulier is verstuurd toont de bloem op deze pagina (vergeet niet om de pagina opnieuw te laden). 

Leg een bloem

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers


Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Maak dan gebruik van de formulieren.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veelgestelde vragen of stuur ons een bericht.

Tooltip contents