Naar overzicht
Naar overzicht
  • Het monument
  • Leg een bloem
  • Uw verhaal

Het monument

Vorm en materiaal
De plaquette voor de voormalige Wilhelmina Catharinaschool in Amsterdam is van messing. De gedenkplaat is 30 centimer hoog en 40 centimeter breed.

Tekst
De tekst op de plaquette luidt:

‘VOOR ALLE KINDEREN
DIE VAN SCHOOL NAAR HUIS GINGEN
EN DAARNA NOOIT MEER WERDEN
GEZIEN…

DIT GEBOUW WAS VROEGER
DE WILHELMINA CATHARINASCHOOL.
TIJDENS DE TWEEDE WERELDOORLOG STOND ER
INEENS EEN MUUR MIDDENIN DE SCHOOL.
DE HELFT VAN DE LEERLINGEN WERD VERBANNEN
NAAR DE ACHTERKANT OMDAT ZE JOODS WAREN.
SLECHTS ENKELE KINDEREN OVERLEEFDEN
DE MASSAMOORD.

‘JULLIE NAMEN HET VOOR ONS OP.
ALS ZE ONS VERNEDERDEN IN
HET CONCENTRATIEKAMP DACHT IK: DE
VOORKANTKINDEREN VONDEN WEL DAT
WE GEWOON BIJ ELKAAR HOORDEN. JULLIE
TROKKEN NIETS AAN DIE MUUR.’

UIT HET VERLATEN HOTEL, MIRJAM ELIAS

LEERLINGEN VAN DE ASVO & DE KLEINE REUS
25 FEBRUARI 2005 – DE DAG VAN DE FEBRUARISTAKING – ZESTIG JAAR NA DE BEVRIJDING.’

Symboliek
Het citaat op de plaquette komt uit het kinderboek Het Verlaten Hotel van Mirjam Elias dat een ware geschiedenis vertelt over oorlogskinderen. Kinderen die op en rond de Weteringschans woonden. De voormalige Wilhelmina Catharinaschool was de plek waar vanaf 1942 een muur de Joodse kinderen afscheidde van de andere kinderen.

De geschiedenis

De plaquette voor de voormalige Wilhelmina Catharinaschool in Amsterdam is opgericht ter nagedachtenis aan de Joodse leerlingen van deze school.

In Amsterdam waren voor 1940 een aantal scholen speciaal voor Joodse kinderen én een aantal scholen met veel Joodse kinderen. Een school waar veel Joodse kinderen zaten is de voormalige Wilhelmina Catharinaschool. In de kelder én op de vliering van de school zaten in de oorlog onderduikers. Van deze straat was voor 1940 twee derde van de bewoners Joods en aardig wat kinderen uit deze straat zaten op de Wilhelmina Catharinaschool.

In tegenstelling tot alle andere scholen in Nederland, waar tijdens de oorlog kinderen van hun eigen school weg moesten en naar de Joodse school moesten, werd op deze school door de bezetter een muur door het gebouw gebouwd en werden Joodse en niet-Joodse kinderen door deze muur van elkaar gescheiden. De Joodse leerkrachten mochten alleen nog lesgeven aan de Joodse kinderen aan de achterzijde van het gebouw. De andere leerkrachten en leerlingen zaten aan de voorkant.

Als de Joodse kinderen aan de achterzijde het gebouw verlieten, werden zij bijna dagelijks belaagd door leerlingen van de Centrale Jeugdstormschool op de Nieuwe Looiersstraat 9, waarvan de ouders lid waren van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB). Een deel van de ‘voorkanters’ kwam op voor de ‘achterkanters’ tijdens deze ruzies op de Falckstraat bij de Reguliersgracht. Dat was vaak moeilijk, want ook bij de ‘voorkanters’ zaten kinderen in de klas van wie de ouders sympathiseerden met de NSB, hoewel dit aantal klein was.

Toen de Tweede Wereldoorlog voorbij was is de Wilhelmina Catharinaschool
opgeheven. In het begin van de jaren vijftig werd de school opgevolgd
door de nieuwe school van de Amsterdamse Vereniging voor Opvoeding en
Onderwijs (ASVO).

Onthulling
Het monument is onthuld op 25 februari 2005.

Oorlogsslachtoffers

Er zijn nog geen personen uit de database van de Oorlogsgravenstichting gekoppeld aan dit monument.

De Oorlogsgravenstichting heeft een database met namen en verhalen van oorlogsslachtoffers. Veel van deze slachtoffers worden herdacht door middel van een monument. Wilt u ons helpen om de namen en verhalen van slachtoffers te koppelen aan het monument waarop hun naam vermeld staat? Kijk dan op de website van de Oorlogsgravenstichting, ziet u in de database een naam die ook voorkomt op dit monument? Maak dan een account aan en koppel de persoon uit de database aan dit monument. Enkele dagen na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Meer informatie

Locatie
De plaquette is aangebracht op de gevel van de voormalige Wilhelmina Catharinaschool, gelegen aan de Weteringschans te Amsterdam.

Leg een bloem bij dit monument

Klik op onderstaande knop om een digitale bloem bij dit monument te leggen. Je kunt kiezen uit een rode gerbera, een witte roos of een blauwe Iris. Ook is het mogelijk om een persoonlijke boodschap toe te voegen. Nadat het formulier is verstuurd toont de bloem op deze pagina (vergeet niet om de pagina opnieuw te laden). 

Leg een bloem
bloem

Nico Verheij

04 mei 2021

Nico Verheij

04 mei 2021

Wij leven in vrijheid ontstaan uit verzet en strijd.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers


Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht.

Tooltip contents