Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers
Ontwerper: Jan Schoenaker (ontwerp), Willem Fitzthum (smeedwerk)
Onthulling: 4 mei 1955
Adopteer dit monument.

Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: André van Aarsen)
Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: André van Aarsen)
Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: André van Aarsen)
Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: André van Aarsen)
Oldenzaal, monument aan de Prins Bernhardstraat (foto: André van Aarsen)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument aan de Prins Bernhardstraat in Oldenzaal is een gestileerde feniks van gietijzer. Het beeld is geplaatst op een natuurstenen voetstuk, waarin reliëfs van rode natuursteen zijn aangebracht. De reliëfs verbeelden scènes uit de Tweede Wereldoorlog.

Tekst
De tekst op het voetstuk luidt:

'1940-1945

OPGERICHT
TER NAGEDACHTENIS
AAN HEN DIE VIELEN
IN DE STRIJD
VOOR VRIJHEID
EN RECHT.'

Symboliek
De feniks is een Grieks-mythologische vogel die zich volgens de fabel om de 500 jaar liet verbranden op een door de zon ontstoken brandstapel, om vervolgens verjongd uit de as te herrijzen. De beeltenis is een symbool van onsterfelijkheid en eeuwige verjonging na ondergang en verwijst naar de wederopbouw en de hoop op een betere toekomst.

Wijziging
Oorspronkelijk stond het monument op de kruising Lyceumstraat/Spoorstraat. In verband met wegwerkzaamheden is het gedenkteken in 1968 verplaatst naar de Prins Bernhardstraat huidige. In 2015 is het monument verplaatst naar de nieuwe Herdenkingstuin en volledig gerestaureerd. Zo zijn zowel de sokkel, de feniks, de keramieke platen en de tekst aan de voorzijde gerestaureerd. Bij de restauratie werd binnen de sokkel een loden koker van 30 centimeter ontdekt met daarin een tekst van het Comité Oldenzaal-Berghuizen tot viering van Nationale Feest- en Gedenkdagen. Hierin staan de namen vermeld van alle Oldenzalers en Berghuizenaren die tijdens de oorlog hun leven gaven voor hun vaderland. Ook is in de tekst vastgelegd wie verantwoordelijk is voor het monument. Geïnspireerd door deze vondst is besloten een nieuwe extra koker in de sokkel van Bentheimer zandsteen te plaatsten. Deze koker is een initiatief van de Stichting Herdenkingstuin. In de tekst wordt verwezen naar de restauratie van het oorlogsmonument. Het oorlogsmonument is tijdens de Dodenherdenking op 4 mei 2015 opnieuw onthuld.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument is opgericht ter nagedachtenis aan alle medeburgers die tijdens de Tweede Wereldoorlog in de strijd tegen de bezetter zijn omgekomen.

Oprichting
De oprichting van het gedenkteken was een initiatief van het comité Oldenzaal-Berghuizen.

Onthulling
Het monument is onthuld op 4 mei 1955.

Locatie
Het monument is geplaatst in de in gedenktuin achter het stadhuis te Oldenzaal.

Bronnen

  • Gemeente Oldenzaal;
  • Sta een ogenblik stil... Monumentenboek 1940/1945 van Wim Ramaker en Ben van Bohemen. (Kampen, Uitgeversmaatschappij J.H. Kok Matrijs, 1980). ISBN 90 242 0185 3.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht