Adopteer een monument

Herdachte groepen: Militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, Burgerslachtoffers, Vervolgden Nederland, Verzet Nederland, Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945
Ontwerper: Nicolaas A. van der Kreek (31-01-1896)
Onthulling: 1 mei 1948
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2018-2019 geadopteerd door IKC het Sterrenpalet.

Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Frits van Echten)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)
Eibergen, oorlogsmonument (foto: Dhr. W. Wijnveld)

Het monument

Vorm en materiaal
Het oorlogsmonument in Eibergen (gemeente Berkelland) is een natuurstenen beeld van een verzetsman met aan zijn voeten een gesneuvelde soldaat. Het beeld is geplaatst op een voetstuk. Aan weerszijden van het beeld staan hardstenen gedenkplaten. Op de linker plaat is een reliëf van een knielend echtpaar aangebracht. Op de rechter plaat wordt in reliëf een moeder met kind weergegeven. Tussen het beeld en de gedenkplaten staan twee kleine sokkels met een zwerfkei. Op de rechter kei staat een davidster afgebeeld. Het monument is 3 meter 50 hoog, 8 meter breed en 5 meter diep.

Teksten
De tekst op het voetstuk van het beeld luidt:

'DANKT
EN
GEDENKT'.

De tekst op de linker plaat luidt:

'VAN EIBERGENS ZONEN
SNEUVELDEN IN DE STRIJD
TEGEN DE INDRINGER
10-15 MEI 1940

E.H. BOEVINK, GEBOREN 2 MEI 1918
W.H. HENGEVELD, " 7 DEC. 1903
H. MEIJER, " 3 AUG. 1907
P.B. SLOOT, " 10 DEC. 1916
B.H. UNLAND, " 4 MEI 1906'.

De tekst op de rechter gedenkplaat luidt:

'DEZE EIBERGSE ONDERGRONDSE STRIJDERS VIELEN VOOR
NEERLANDS VRIJHEID

J.H. TEN BARGE, GEBOREN 4 MEI 1903
H.J. BORGIJINK, " 28 SEPT. 1920
A.H. DUTE, " 11 JAN. 1921
J.W. HAGEMAN, " 9 MEI 1895
H.J. TEN HAVE, " 24 NOV. 1922
H.P. HEINEN, " 28 NOV. 1914
J.B. MOM, " 11 APRIL 1920
J.H. SONDEREN, " 26 SEPT. 1913
T.J. WALTERBOS, " 29 SEPT. 1925'

De tekst op de linker kei luidt:

'VOOR HEN DIE VIELEN
DOOR OORLOGSGEWELD'.

De tekst op de rechter kei luidt:

'AUSCHWITZ SOBIBOR BUCHENWALD'.

Symboliek
Het monument staat symbool voor de onderdrukking en het verzet door het leger en de burgerij. Met het gedenkteken wilde ontwerper N.A. van der Kreek uitdrukking geven aan 'een vastberaden wil om niet onder het Duitse juk te bukken'.

Wijziging
De zwerfkeien zijn in 1990 aan het monument toegevoegd. De stenen maakten deel uit van een kring van zwerfkeien, die bij een ondergrondse schuilplaats in het Assinkbos bij Eibergen lag. Na verraad is een groep joodse onderduikers door de bezetter uit hun schuilplaats gehaald. Zij werden binnen de stenen kring bijeen gedreven, voordat zij werden gedeporteerd naar concentratiekampen.

In 2010 zijn de namen van 21 burgerslachtoffers en dertien slachtoffers van de jodenvervolging aan het monument toegevoegd, net als die van drie militairen die omkwamen in Indonesië. Het oude grasveld is verwijderd omdat het mos de overhand kreeg en vervangen door natuurstenen plavuizen.

In 2011 is de naam van Jos ten Brinke aan het monument toegevoegd.

In 2016 zijn nog ontbrekende namen van oorlogsslachtoffers toegevoegd aan de gedenkplaten. Ook is er een apart bord toegevoegd met namen van joodse Eibergenaren die in Tweede Wereldoorlog omkwamen. Daarnaast heeft het pleintje bij het monument heeft een onderhoudsbeurt gekregen.

Digitaal Joods Monument
De joodse oorlogsslachtoffers die op dit gedenkteken vermeld staan, zijn tevens opgenomen in het 'Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland'. Hierin vindt u meer informatie over deze personen met waar mogelijk een korte biografie, familierelaties en adresgegevens.

Onder het kopje 'Geschiedenis' op deze pagina kunt u op een persoonsnaam klikken om doorverwezen te worden naar het Digitaal Joods Monument.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het oorlogsmonument in Eibergen (gemeente Berkelland) is opgericht ter nagedachtenis aan vijf Eibergse mannen die tijdens de Tweede Wereldoorlog in militaire dienst sneuvelden en aan elf Eibergse verzetsmensen die in de strijd tegen de bezetter zijn omgekomen. Tevens worden vijftien joden en andere medeburgers herdacht die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen.

De namen van de gesneuvelde militairen luiden:

E.H. Boevink, W.H. Hengeveld, H. Meijer, P.B. Sloot en B.H. Unland.

De namen van de omgekomen verzetsmensen luiden:

J.H. ten Barge, H.J. Borgijink, A.H. Dute, J.W. Hageman, H.J. ten Have, H.P. Heinen, J.B. Mon, J.H. Sonderen en T.J. Walterbos.

De namen van de joodse slachtoffers luiden:
Bettus van Gelder, Wijnand van Gelder, Abraham Salomon Herschel, Eleazer Herschel, Hartog Herschel, Levie Herschel, Aaltje Herschel-Maas, Abraham Bernard Maas, Herman Maas, Mietje Maas-Herschel, Leonardus Menco, Salomon Abraham Menco, Michiel van Thijn, Hendrika de Vries-Herschel en Betje Zion-Gans.


Jos ten Brinke kwam op 7 september 2008 op 21-jarige leeftijd in de Afghaanse provincie Uruzgan om het leven doordat een bermbom afging toen zijn eenheid in een gepantserd voertuig passeerde. Ten Brinke is in zijn woonplaats Rekken begraven.

Onthulling
Het monument is onthuld in mei 1948 door de heer W.J. Adolfsen (voorzitter van het comité herdenkingsmonument Eibergen) en de heren D.J. Sloot en H. Heinen (elk vader van een oorlogsslachtoffer).

Locatie
Het monument is geplaatst op de hoek Rekkenseweg/Groenloseweg, bij scholengemeenschap ''t Assink' te Eibergen (gemeente Berkelland).

Bronnen

Voor meer informatie
Kom vanavond met verhalen... van H. Wesseling.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht