Adopteer een monument

Herdachte groepen: Verzet Nederland
Ontwerper: Peter Roovers (1902-1993)
Onthulling: 22 september 1956
Adopteer dit monument.

's-Hertogenbosch, 'Madonna-monument' (Foto: Ars Longa Tentoonstellingen, Amsterdam)
's-Hertogenbosch, 'Madonna-monument' (Foto: Ars Longa Tentoonstellingen, Amsterdam)
's-Hertogenbosch, 'Madonna-monument' (Foto: Ars Longa Tentoonstellingen, Amsterdam)

Het monument

Vorm en materiaal
Het 'Madonna-monument' in 's-Hertogenbosch is een bronzen beeld van een sierlijke vrouwenfiguur met een onnatuurlijk lange nek. Haar kleding is lineair aangegeven. De Mariafiguur houdt in haar ene arm het kind Jezus triomfantelijk omhoog. Het kind Jezus heeft een onnatuurlijke houding en proporties. De andere arm van de vrouw is uitgestrekt, naar de aarde. De voeten vertrappen een slang. Het beeld is geplaatst op een voetstuk. Het beeld is 1 meter 50 hoog, 75 centimeter breed en 50 centimeter diep. Het voetstuk is 3 meter hoog.

Tekst
De tekst op het voetstuk luidt:

'HIER VIEL KAPELAAN KOOPMANS
(9 AUGUSTUS 1944)'.

Symboliek
Het kind Jezus symboliseert de verlosser van de wereld. De arm van de vrouwenfiguur die naar de aarde is uitgestrekt verbeeldt bescherming. De slang die wordt vertrapt door de voeten van de vrouwenfiguur, staat symbool voor het kwaad.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het 'Madonna-monument' in 's-Hertogenbosch is opgericht ter nagedachtenis aan kapelaan Koopmans, die hier op 9 augustus 1944 door de bezetter is doodgeschoten.

Op 8 augustus 1944 werd in de Kerkstraat de beruchte Nederlandse SD'er 'De Kin' doodgeschoten. Vanwege zijn bedrevenheid in het opsporen van onderduikers was hij 'de schrik van 's-Hertogenbosch'. Er waren al vaker pogingen ondernomen om hem te liquideren, maar de Edese 'Ley' slaagde er samen met ‘Kleine Piet’ en enkele leden van de Bossche knokploeg 'Margriet' wel in. Na deze aanslag nam de bezetter onmiddellijk maatregelen. De stad werd afgegrendeld, bioscopen en café's moesten dicht en de Bossche politie kreeg opdracht om meer dan 200 fietsen te vorderen. De volgende dag pakten vier mannen van de Sicherheitsdienst de 38-jarige kapelaan Koopmans op. Hij deed nog een vluchtpoging door de pastorie aan het Duhamelplein uit te rennen. Maar midden op het plein werd hij in de rug geschoten. Even later was hij dood.

Koopmans was tijdens de Tweede Wereldoorlog actief in het verzet, maar wat hij exact deed is niet duidelijk. Volgens J. Hulshof, lid van de verzetsgroep 'Oranje Garde', hielp de kapelaan onderduikers door hen te voorzien van distributiebonnen, geld en mogelijk vervalste persoonsbewijzen. Zeker is dit echter niet.

Oprichting
Direct na de oorlog vormden de parochianen een stichting ter oprichting van een herdenkingsmonument. Eind 1945 werd het Duhamelplein in de Bossche wijk ‘De Muntel’ omgedoopt tot Kapelaan Koopmansplein.

Onthulling
Het monument is onthuld op 22 september 1956.

Locatie
Het 'Madonna-monument' staat op het Kapelaan Koopmansplein 116 te 's-Hertogenbosch.

Bronnen

  • Stadsarchief van 's-Hertogenbosch;
  • Een monumentaal oorlogsverhaal - De Meierij tussen 1939 en 1945 in ruim 100 gedenktekens van Frans van Gaal, Jacques van Eekelen en Ruud Vermeer ('s-Hertogenbosch, Adr. Heinen Uitgevers, 2003). ISBN 90 7070 6539.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht