Adopteer een monument

Herdachte groepen: Verzet Nederland, Burgerslachtoffers, Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945
Ontwerper: Charles Vos
Onthulling: 2 juli 1946
Adopteer dit monument.

Tilburg, monument voor de gevallenen van de hogeschoolgemeenschap (foto: Jan Jans CC BY 3.0)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument voor de gevallenen van de hogeschoolgemeenschap in Tilburg bestaat uit 3 houten panelen. Deze panelen zijn vervaardigd door de  beeldhouwer Charles Vos (1888 – 1954). Op de panelen staan de namen van 19 leden van de Tilburgse hogeschoolgemeenschap, waarvan 16 studenten en 3 afgestudeerden aan de Katholieke Economische Hoogeschool (de voorloper van Tilburg University), die hun leven verloren tijdens de Tweede Wereldoorlog en tijdens de oorlog in Nederlands-Indië. De panelen vormen samen een drieluik met in het midden de figuur van de verrijzende Christus. Op dit middelste paneel staat de naam van de student die omkwam tijdens het oorlogsgeweld in de meidagen van 1940 op de Grebbeberg: Henk Koehorst. Op de twee panelen aan de weerszijden van dit paneel staan 18 namen op volgorde van overlijden vermeld. Alleen de laatste twee namen vormen hierop een uitzondering. Mogelijk zijn deze namen later toegevoegd. Bovenaan deze twee panelen staan regels van het Wilhelmus. 

Tekst
De tekst op het middelste paneel luidt:
‘PRO HAEREDITATE PATRUM

HENK KOEHORST
14 MEI 1940.'

De tekst op het linker paneel luidt:
'DEN VADERLANT GHETROUWE

FRITS COERWINKEL  21 NOV. '43
CHARLES NIJST  18 JAN. '44
PIET HAANEBRINK  14 AUG. '44
HANS SCHOON  6 OCT. '44
GEERT PETERS  15 OCT. '44
ADRIAAN BREKELMANS  4 DEC. '44
NICO VAN KERKOERLE  9 JAN. '45
FRANS VAN GULICK  1 FEB. '45
JAN HEIJNEN  20 FEB. '45.'

De tekst op het rechter paneel luidt:
'BLYF ICK TOT IN DEN DOOT

HANS MOOREN  20 FEB. '45
JACQUES RUIJGERS  20 FEB. '45
WIM VAN KEMPER  MRT. '45
FRANS VAN SPAENDONCK  4 MRT. '45
GERARD VAN DE VEN  6 APR. '45
THEO VOGELS  2 FEB. '46
RENE NORENBURG  MRT. 45'
NICO WOLF  DEC. '42.'

Symboliek
De Christus-figuur, omgeven door christelijke symbolen en de woorden van het Wilhelmus, verbeelden hetgeen waarvoor de gevallenen hun offer brachten: christendom en vaderland. 

Wijziging
De panelen hingen oorspronkelijk in de Aula van het oude gebouw van de (destijds) Hogeschool aan de Tivolilaan. Na de verhuizing werden de panelen geplaatst nabij de Portrettenzaal in het huidige Cobbenhagen Gebouw op de campus van Tilburg University. Bij een verbouwing in 2013 zijn de panelen verwijderd. Het was de bedoeling dat de panelen terug zouden worden geplaatst maar dat is tot 11 mei 2015 niet gebeurd. Op 4 mei 2017 is in besloten kring een nieuwe gedenkwand onthuld. Ook werd er die dag een digitaal monument onthuld. Het monument heeft de vorm van een website die functioneert als virtuele gedenkplek en creatief discussieplatform. Studenten en medewerkers van nu reageren in briefvorm op de verhalen, dilemma’s en keuzes van de studenten die de oorlog niet overleefden: ‘Wat zou jij doen?’.

 

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument voor de gevallenen van de hogeschoolgemeenschap herinnert aan 19 leden van de Tilburgse hogeschoolgemeenschap die hun leven verloren tijdens de Tweede Wereldoorlog en tijdens de oorlog in Nederlands-Indië. 

Oprichting
Gedurende de Tweede Wereldoorlog vormden de studenten, waarvan de meesten lid waren van het TSC ‘Sint Olof’, samen met de hoogleraren en afgestudeerden een hechte gemeenschap. Na afloop van de oorlog werd de behoefte gevoeld om uit naam van deze gemeenschap aan hen die vielen dank en bewondering te brengen met daarnaast de belofte dat hun offerdaad niet zou worden vergeten. Al eerder verscheen er rond Allerzielen 1945 een speciaal herdenkingsnummer ‘In memoriam fratrum’ van het tijdschrift ‘Viking’ van TSC ‘Sint Olof’. Hierbij werd een houten monument opgericht ter nagedachtenis aan de Tilburgse omgekomen studenten ten tijde van de Tweede Wereldoorlog.

De namen van de slachtoffers luiden:
Guus Born, Adriaan Brekelmans, Frits Coerwinkel,  Frans van Gulick, Piet Haanebrink,  Jan Heijnen, Wim van Kempen, Nico van Kerkoerle, Hans Mooren, Charles Nijst, René Norenburg, Geert Peters, Jacques Ruijgers, Hans Schoon, Frans van Spaendonck, Gérard van de Ven, Theo Vogels, Nico Wolf. Guus Born was officier bij het corps mariniers. Hij is gesneuveld in Krandji en in 1946 eervol begraven in Tjililitan bij Batavia.              

Onthulling
De gedenkplaat werd op 2 juli 1946 onthuld door de Rector-Magnificus en ‘vader der hogeschoolgemeenschap’, Prof dr M.J.H. Cobbenhagen in de aula van het toenmalige gebouw van de Katholieke Economische Hoogeschool aan de Tivolilaan in Tilburg. De gedenkpanelen zijn tijdens een Academische Herdenking op 11 mei 2015 ‘heronthuld’ in het Cobbenhagen Gebouw van Tilburg University dat zich ook aan de Warandelaan bevindt. De panelen zijn herplaatst naast het borstbeeld van Professor Cobbenhagen (1893 – 1954). 

Locatie
Het monument bevindt zich in het Cobbenhagen Gebouw van Tilburg University te Tilburg (gemeente Tilburg). Dit gebouw kan hier virtueel worden bezocht.

Bronnen

  • In Memoriam Fratrum (speciaal herdenkingsnummer tijdschrift Viking van Studentenvereniging Olof);

  • Mevrouw V.C.Pijnenburg-Peperzak.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht