Adopteer een monument

Herdachte groepen: Geallieerde militairen
Onthulling: 20 september 2007
Adopteer dit monument.

Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)
Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)
Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)
Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)
Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)
Nijmegen, plaquette 'De Oversteek' (foto: Rob Essers)

Het monument

Vorm en materiaal
Op plaquette 'De Oversteek' in Nijmegen is een afbeelding aangebracht van de militaire operatie, de Waalbrug en de wapens van Nijmegen en de Airborne Divisie.

Tekst
De tekst op het monument luidt:

'FROM THIS SPOT PARATROOPERS FROM THE 3RD BATTALION, 504TH REGIMENT OF THE 82ND AIRBORNE DIVISION FEARLESSLY CROSSED THE WAAL IN VULNERABLE BOATS ON SEPTEMBER 20TH, 1944. MANY DID NOT REACH THE OTHER SIDE. THE SURVIVORS SUCCEEDED IN SECURING THE BRIDGES ON THE NORTH BANK. NIJMEGEN COULD NOW BE LIBERATED. WE SALUTE THEIR HEROISM.'

'VANAF HIER STAKEN PARACHUTISTEN VAN HET 3DE BATALJON, 504DE REGIMENT VAN DE 82STE AIRBORNE DIVISIE OP 20 SEPTEMBER 1944 STOUTMOEDIG DE WAAL OVER IN KWETSBARE ROEIBOTEN. VELEN HAALDEN DE OVERKANT NIET. DE OVERLEVENDEN SLAAGDEN ERIN DE BRUGGGEN AAN DE NOORDZIJDE VEILIG TE STELLEN. NIJMEGEN KON WORDEN BEVRIJD. WIJ EREN HUN HELDENMOED.'

Wijziging
Op 3 juli 2018 is de plaquette verplaatst en door burgemeester Bruls heronthuld op een nieuwe locatie op de gelijknamige brug aan de Lentse zijde van de Waal. Het monument bevond zich oorspronkelijk op het terrein van CP Kelco, gelegen aan de Winselingsweg te Nijmegen.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Plaquette 'De Oversteek' in Nijmegen herinnert aan de plek waar Amerikaanse militairen op 20 september 1944 de Waal overstaken tijdens operatie 'Market Garden'. Dit luidde de bevrijding van Nijmegen in.

Eenheden van het 504 Parachutisten Infanterie Regiment staken onder zware beschietingen van de bezetter in opvouwbare bootjes van triplex en canvas de rivier over ter hoogte van de huidige elektriciteitscentrale. Deze elite eenheden maakten deel uit van de 82ste Airborne Divisie, onder leiding van generaal James M. Gavin. Hierbij kregen zij vuursteun van het 307 Airborne Genisten Bataljon. 

De Amerikaanse parachutisten hadden al een lange en zware weg achter de rug. In juli 1943 waren ze vanuit Noord-Afrika op Sicilië geland en na deze slag namen ze deel aan veldslagen bij Anzio en Salerno in Zuid-Italië. Velen van hen vochten daarna ook tijdens D-day in Normandië (juni 1944). Het waren dus zeer ervaren parachutisten die tijdens de Slag om Nijmegen de Waal overstaken.

Generaal Gavin wilde de verkeers- en spoorbrug ook vanuit Lentse kant aanvallen, omdat de inname van bruggen vanuit Nijmeegse centrumzijde tot dan toe mislukt was. In een wanhoopspoging om bijtijds de Engelse para's in Arnhem te kunnen ontzetten, bedacht hij deze strategie. Zijn mannen beschouwden het als een pure zelfmoordactie om op klaarlichte dag en in het volle zicht van een zwaar bewapende en goed verschanste vijand de rivier over te steken. Ze hadden hier nooit op geoefend en het waren slechts fragiele Britse canvas bootjes die zij ter beschikking kregen.

Toch voerden de troepen deze opdracht uit. Ze wilden hun Britse strijdmakkers in Arnhem niet in de steek laten. Het onmogelijke bleek toch mogelijk. Ondanks vele doden en gewonden, veroverden de para's de noordzijde van de bruggen, waardoor deze uiteindelijk geheel in geallieerde handen vielen. De oversteek werd voor deze Amerikaanse para's een van de felste en bloedigste gevechten uit hun leven.

Onthulling
Het monument is onthuld op 20 september 2007 door de burgemeester van Nijmegen, Thom de Graaf, in aanwezigheid van de heer M. Gallagher, Deputy Chief of Mission van de ambassade van de Verenigde Staten, en verschillende Britse en Amerikaanse veteranen.

Locatie
Het monument bevindt zich op het terrein van CP Kelco, gelegen aan de Winselingsweg te Nijmegen. Aan de overkant van de Waal staat op de Oosterhoutsedijk een eerder geplaatste Waaloversteek-monument, waarmee de militairen die bij de operatie omkwamen worden geëerd.

Bron
Gemeente Nijmegen.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht