Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Vervolgden Nederland
Onthulling: 26 januari 2007
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2017-2018 geadopteerd door Dr. Nassau College.

Assen, monument aan de Oranjestraat (foto: Steven Lindeboom)
Assen, monument aan de Oranjestraat (foto: Steven Lindeboom)
Assen, monument aan de Oranjestraat (foto: Steven Lindeboom)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument aan de Oranjestraat in Assen is een zwerfkei, waarin in reliëf een davidster is aangebracht. Op de zwerfkei is een bronzen plaquette geplaatst.

Tekst
De tekst op de plaat luidt:

'1942
EEN LANGE SCHADUW DOOR DE STRAAT
AFGEVOERD EN VERDWENEN...
...ZEKER 36 JOODSE SLACHTOFFERS UIT DE ORANJESTRAAT

DR. NASSAU COLLEGE - PENTA
EXAMENKLAS GESCHIEDENIS VMBO 2006-2007

HERINNERINGSCENTRUM KAMP WESTERBORK.'

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument in Assen is opgericht ter nagedachtenis aan 36 joodse bewoners van de Oranjestraat, die in 1942 door de bezetter gedeporteerd zijn.

Op 2 oktober werden 234 Joodse inwoners van Assen tijdens een razzia opgepakt. Tegelijkertijd werden alle werkkampen waar voornamelijk Joodse mannen, ook uit Assen, gevangen zaten leeggehaald. In de weken daarna werden de uit Assen opgehaalde Joden, samen met hun familieleden uit de werkkampen, op transport gezet naar de vernietigingskampen in Polen, waar ze werden omgebracht. In totaal zijn tussen de 380 en 390 inwoners van Assen tijdens de Tweede Wereldoorlog omgekomen. Enkele tientallen hebben de oorlog overleefd. Onder meer door onder te duiken. 

In de Assense Oranjestraat woonden in 1941 elf joodse gezinnen. Alle 36 werden in 1942 op transport gesteld, geen van hen heeft de bezettingsjaren overleefd.

Oprichting
De oprichting van het monument maakt deel uit van het project 'De oorlog dichtbij huis', van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork. In het kader hiervan hebben VMBO leerlingen van het Dr. Nassau College in Assen onderzoek gedaan naar de 36 Joodse bewoners van de Oranjestraat in Assen. 

Dit onderzoek heeft geresulteerd in 36 portretten, bestaande uit een foto en een levensbeschrijving. Ter afsluiting van het project is het monument onthuld.

Onthulling
Het monument is onthuld op 26 januari 2007 door burgemeester D. van As-Kleijwegt en mevrouw J. Leget-Lezer.

Burgemeester Van As-Kleijwegt sprak tijdens de onthulling over het belang van dit monument:
'
Ooit herbergde Assen een grote joodse gemeenschap, van meer dan 550 mensen.* De Tweede Wereldoorlog maakte daar een einde aan. Slechts een kleine groep wist te overleven. We mogen het nooit vergeten. Maar hoe breng je die geschiedenis dichtbij jongeren van nu? Het project De oorlog dichtbij huis laat zien dat het kan. De nazi's maakten de joodse gezinnen uit de Oranjestraat tot nummers, dit project maakt hen - postuum - weer tot mens. Het is goed om te horen dat het hier niet stopt. Dat het Herinneringscentrum Westerbork ook elders scholen ondersteunt in hun onderzoek naar de oorlog dichtbij huis. Ik ben er zeker van dat het trieste verhaal van de joodse inwoners van de Oranjestraat nu ook door de toekomstige generaties zal worden doorverteld. Dat we blijven onthouden wie hier ooit woonden, leerden, speelden en wat hen is overkomen. En dat wij er alles aan moeten blijven doen om een herhaling te voorkomen.' 

Locatie
Het monument bevindt zich aan het begin van de Oranjestraat in Assen.

Bronnen

  • Gemeente Assen;
  • De heer Steven Lindeboom; 
  • Dhr. J. Ridderbos;
  • De Joodse gemeente van Assen door G.C. Hovingh op joodsebegraafplaatsassen.nl.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht