Adopteer een monument

Herdachte groepen: Vervolgden Nederland
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2017-2018 geadopteerd door Insula College.

Dordrecht, monument op de Joodse begraafplaats (foto: Bas Faro)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument op de Joodse begraafplaats in Dordrecht is een natuurstenen gedenksteen.

Tekst
De tekst op de steen luidt:

'IN EERBIEDIGE HERINNERING
AAN DE LEDEN ONZER GEMEENTE
DIE DOOR DE TERREUR 1940-1945
HET LEVEN LIETEN.'

Deze tekst is ook in het Hebreeuws aangebracht.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument op de Joodse begraafplaats in Dordrecht herinnert aan de 221 Joodse stadsgenoten die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de bezetter zijn weggevoerd en omgebracht.

De eerste Joodse begraafplaats in Dordrecht werd aangelegd in 1738 buiten de Sluyspoort. In 1871 werd aan de Achterweg (thans Nieuweweg) bij de Dubbeldamseweg een nieuwe Joodse begraafplaats ingericht, aangezien de oude begraafplaats in de stad gesloten moest worden. Toen de oude begraafplaats in 1958 werd geruimd, zijn de stoffelijke resten overgebracht naar de Joodse begraafplaats aan de Nieuweweg. In 1999 heeft de gemeente het beheer van de begraafplaats overgenomen en werd het metaheerhuisje gerestaureerd. Dit werd begin oktober 2001 heropend.

Tijdens de bezetting werden de Dordtse Joden vanuit het politiebureau aan de Groenmarkt via het station op transport gezet naar de kampen. Slechts enkelen van hen hebben de Tweede Wereldoorlog overleefd. De oude Joodse gemeenschap zoals die in de stad heeft bestaan, is hiermee opgehouden te bestaan.

De namen van de slachtoffers luiden:

Friedrich (Israël) Adler, Henriëtte van Ameringen, Anna Bannet, Esther Beekman, Simona Selma de Beer, Dina van Beugen, Joseph van den Bergh, Elias van Beugen, Flora Blitz, Isaäc Blitz, Jette de Boers, Alfred Lodewijk Braadbaart, Betje Braadbaart, Carolina Braadbaart, Izaak Braadbaart, Jenette Braadbaart, Johanna Braadbaart, Leendert Braadbaart, Mirjam Braadbaart, Nico Braadbaart, Philip Jacob Braadbaart, Rozetta Braadbaart, Sara Braadbaart, Schoontje Braadbaart, Setje Braadbaart, Hijman Hartog Brandon, Mozes Jacob Brandon, Rika Brandon, Eva Breemer, Henriëtte Louise Breemer, Hester Breemer, Kaatje Breemer, Levi Nathan Breemer, Rozette Breemer, Oscar Cahen, Bernard Abraham Cohen, Bertha Cohen, Hartog Cohen, Leon Cohen, Rozetta Cohen, Salomon Cohen, Sientje Cohen, Marianne Cohen de Heer, Grietje Cohen de Heer, Mozes Cohen de Heer, Rosalie Cohen de Heer, Bernard van Dam, Henriëtte Judith van Dam, Jacob van Dam, Manuel Dasberg, Michel Dotsch, Elisabeth Duits, Rosa Duizend,

Andries Levie van Dijk, Sara Ina van Dijk, Cato Emanuel, Lena Marie Eijl, Rosa Fonteijn, Aaltje Franken, Aaron Frenk, Isodor Frenk, Mietje Frenk, Abraham Frenkel, Fijtje Frenkel, Hessel Frenkel, Samuel Frenkel, Wolf Frenkel, Betsy Fresco, Hanna Yehudith Gelderen, Hartog van Gelderen, Greta Gobits, Samuel Gobits, Betje de Goeije, Adolf Goldschmidt, Margareta Goldschmidt, Emma Goldstein, Rozalinda de Groot, Arthur Leopold Haagman, David Willy Haagman, Dina Haagman, Herman George Haagman, Levie Haagman, Magcheltje Haas, Chaim Salamon Haber, Margareta Hachgenberg, Emanuel Hamburger, Abraham den Hartog, Abraham Benjamin den Hartog, Anna den Hartog, Benjamin den Hartog, Betrina den Hartog, Elizabeth den Hartog, Elizabeth den Hartog, Emanuel Hartog, Esther den Hartog, Louis Hartog, Philip Nathan den Hartog, Rachel den Hartog, Tobias den Hartog, Meyer van Hegten, Ernst Jakob Israël Hesdörffer, Magdalena Jacob, Henriëtte Jacobs, Abraham de Jong, Gerard Joachim de Jong,

Grietje de Jong, Leendert de Jong, Lena de Jong, Meyer de Jong, Rijntje de Jong, Salomon Simon de Jong, Sophia de Jong, Charlotta Kahne, Jacob Hendrik Kann, Betje van de Kar, Barend Josua Katan, Israël Katan, Joseph Katan, Milkah Katan, Samuel Katan, Johanna Kets de Vries, Mozes Jacob Kets de Vries, Abraham Simon Kleinkramer, Albert Kleinkramer, Esther Roselina Kleinkramer, Hendrik Kleinkramer, Jacob Kleinkramer, Roselina Kleinkramer, Ruben Salomon Kleinkramer, Simon Kleinkramer, Simon Kleinkramer, Hartog Kloot, Aaltje Kopee, Rebecca Leeuwin, Elias Levisson, Herman Levisson, Mourits Levisson, Samuel Levisson, Amalia Leviticus, Annette Leviticus, Cato Leviticus, Felix Leviticus, Henri Levitcus, Isidor Leviticus, Meijer de Liver, Mozes de Liver, Rosette de Liver, Esther van der Meusen, Rosetta van der Meusen, Salomon Barend van der Meusen, Benjamin Herman Meijer, Esther Kaatje Meijer, Esther Sera Meijer, Hanna Meijer, Herman Salomo Meijer, Izaak Philip Meijer, Johanna Meijer, Karel Meijer, Leo Meijer,

Rosaline Betty Meijer, Salomo Herman Meijer, Samuel Herman Meijer, Sophia Meijer, Betsij Monasch, Catharina Monasch, Gabriël Monasch, Helena Mechgelina Monasch, Jacob Mozes Monasch, Roosje Monasch, Rudolf Mozes, Matle Moscovici, Johanna Noach, Emma Sarah Overweg, Nollus Heiman Overweg, Sara Paërl, Susanna Philip, Roosje Pino, Ilona Rechnitzer, Henriëtte Sophia Roos, Charlotta Rozeboom, Otto Sachs, Dora Julietta Spanjaard, Hans Philipp Schönfeldt, Irwin Sephos, Abraham Sons, Roger Spalter, Francisca Spanjer, David Leonard Staal, Mathilda Stad, Rebecca Stad, Ella Sussman, Judith Swelheim, Mozes Tonninge, Sander Tonninge, Saul Tonninge, Cisca Beli van Tijn, David Mozes van Tijn, Henriëtta Rachel van Tijn, Mozes Izaäk van Tijn, Juda Joseph Vleeshouwer, Julie de Vries, Arpad Weisz, Klara Weisz, Robert Weisz, Sophia Helena Weijl, Maria Woudhuizen, Abraham Wijnberg, Abraham Zadoks, Barend Zadoks, Henri Zadoks, Joseph Zadoks, Philip Izak Zadoks, Betsy Zilverberg en Roosje Zwart.

Locatie
Het monument bevindt zich op het voorplein van de Joodse begraafplaats aan de Nieuweweg in Dordrecht. De begraafplaats is niet vrij toegankelijk.

Bronnen

Voor meer informatie
Stichting Joods Monument Dordrecht, Naamlijst, Je moet het je kinderen vertellen, een Joods monument in Dordrecht (Drukkerij Van den Dool Sliedrecht 1999).

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht