Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Vervolgden Nederland
Onthulling: 1998
Adopteer dit monument.

Rijssen, plaquette op de gevel van de voormalige synagoge (foto: Frits van Echten)

Het monument

Vorm en materiaal
De plaquette op de gevel van de voormalige synagoge in Rijssen (gemeente Rijssen-Holten) bevat een Hebreeuwse tekst en een beknopte geschiedenis van de synagoge.

Tekst
De vertaling van de tekst luidt:

'HOE AANGENAAM ZIJN UW WONINGEN,
EEUWIGE DER HEERSCHAREN.'

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

De plaquette op de voormalige synagoge in Rijssen (gemeente Rijssen-Holten) is opgericht ter nagedachtenis aan de joodse burgers uit het dorp die tijdens de Tweede Wereldoorlog in concentratiekampen omkwamen.

In 1813 ontstond er in Rijssen een georganiseerde joodse gemeente, die in dat jaar de synagoge aan de Elsenerstraat liet bouwen. Acht jaar later verkreeg Rijssen de status van onafhankelijke joodse gemeente. Ongeveer 180 joodse inwoners van Rijssen en omgeving zijn tussen november 1942 en april 1943 door de bezetter gedeporteerd. De meesten zijn opgepakt in de nacht van 17 op 18 november 1942, waarna zij via kamp Westerbork naar het Oosten zijn vervoerd. Ongeveer twintig joodse Rijssenaren hebben de oorlog overleefd. Veertien van hen wisten onder te duiken en hiermee deportatie te voorkomen. Zes of zeven joodse burgers keerden terug uit de kampen. Tijdens de bezettingsjaren werd de synagoge aan de Elsenerstraat gebruikt als opslagplaats van in beslag genomen inboedels uit joodse woningen. Een deel van de inventaris van de synagoge is naar Almelo overgebracht, waardoor deze behouden is gebleven. Na de Tweede Wereldoorlog is de synagoge verkocht. De joodse gemeente van Rijssen is opgeheven in 1948 en bij Almelo gevoegd.

Onthulling
De plaquette is onthuld in 1998.

Locatie

De gedenkplaat bevindt zich aan de gevel van het pand aan de Elsenerstraat te Rijssen (gemeente Rijssen-Holten).

Bronnen
  • Joods Historisch Museum;
  • Joodse oorlogsmonumenten in de provincie Overijssel van H. Hamburger en J.C Regtien, met medewerking van Fr. van Echten (Bedum, Uitgeverij Profiel, 2002). ISBN 90 5294 294 8.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht