Adopteer een monument

Herdachte groepen: Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945
Ontwerper: Peter Roovers
Adopteer dit monument.

Schaarsbergen, 'Korea-monument' (foto: Checkpoint)
Schaarsbergen, 'Korea-monument' (foto: Checkpoint)

Het monument

Vorm en materiaal
Het 'Korea-monument' in Schaarsbergen (gemeente Arnhem) bestaat uit een aantal onderdelen. Een gemetselde zuil van natuursteen wordt bekroond door een bronzen beeld van een jongen die op een wereldbol staat. Aan de bovenzijde van de zuil is een bronzen embleem bevestigd. De zuil is geplaatst op een cirkelvormig voetstuk. Op het voetstuk bevindt zich een bronzen urn en diverse bronzen wapenen. Bij de zuil is een uit keien opgetrokken gedenkmuur geplaatst, waarop vijf plaquettes van witte natuursteen zijn aangebracht. Links van de muur bevindt zich een bronzen beeld van een knielende soldaat met een mortier in zijn handen.

Teksten
De tekst op de voorzijde van de zuil luidt:

'GEDENK HEN
DIE VIELEN
IN DE STRIJD

VOOR EEN
VRIJE WERELD

KOREA
1950 - 1954.'

De teksten op de vijf plaquettes luiden van links naar rechts:

'BERG'

'VELD'

'INLICHTINGEN
DEPOTS
MAGAZIJNEN'

'LUCHT
DOEL'

'KUST'.

Ter nagedachtenis aan de Koreaanse slachtoffers van het Nederlandse detachement zijn op het monument twee platen met een inscriptie aangebracht. De inscripties zijn in het Nederlands en in het Koreaans.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het 'Korea-monument' in Schaarsbergen (gemeente Arnhem) is opgericht ter nagedachtenis aan alle leden van het Nederlandse Detachement Verenigde Naties (NDVN) die bij de strijd in Korea (1950-1954) door oorlogshandelingen zijn omgekomen.

Het NDVN is vanuit Nederland nooit aangevuld tot de organieke sterkte van een Amerikaans Infanterie Bataljon. Daarom werd ter compensatie door het VIIIe leger een aantal Koreaanse militairen bij het NDVN ingedeeld, de zogeheten Katusa's (Korean Augmentation to United States Army), ook wel ROKS (Republic of Korea) genoemd. Hiervan sneuvelden negentien militairen. Terwijl bij de overval op Hoengsong als een van de eersten van het NDVN een 'houseboy' sneuvelden. De twintig omgekomen Koreanen worden met twee gedenkplaten herdacht.

Locatie
Het monument bevindt zich op het terrein van de Oranjekazerne aan de Clement van Maasdijklaan in Schaarsbergen (gemeente Arnhem).

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Korea is voor mij lopen, lopen, lopen in de mist

Jaap van Gemeren, Schaarsbergen - Gelderland

Elk jaar herdenken ze de mannen die in Korea zijn gesneuveld. Maar het aantal aanwezigen dunt uit. Want ook de overlevenden komen te overlijden. Jaap van Gemeren (1925) vertrekt in 1950 als soldaat naar Korea. Nadat hij eerst in Nederlands-Indië heeft gezeten. "Iedereen verklaarde me voor gek, maar ik wilde per se terug". Als hij had geweten hoe het in Korea zou zijn, had hij waarschijnlijk niet getekend. Hij zit bij het Nederlandse detachement van de Verenigde Naties (NDVN). 's Winters vriest het 20 graden en 's zomers is het bloedheet. Hij vertelt hoe dat ging.

door Marleen Wegman-Qualm (redactie Checkpoint)

Ik wilde weer terug
"Direct na de bevrijding meldde ik me als oorlogsvrijwilliger. Begin 1946 ging ik voor ruim twee jaar naar Nederlands-Indië. Oktober 1948 ging ik uit militaire dienst. Maar toen in 1950 vrijwilligers werden gevraagd voor het Nederlandse detachement in Korea aarzelde ik geen moment en meldde ik me aan. Ik heb destijds nog wel eens aan een aantal mensen met wie ik in Indië had gezeten gevraagd of ze ook niet mee wilden, maar ze zaten al te vast in het burgerleven. Eigenlijk verklaarde iedereen me voor gek, maar ik wilde weer terug."

Hete zomers, koude winters
"Het beeld dat ons in de wervingscampagnes werd voorgehouden was: bomen, sawah's, bergen en veel groen, net als in Indonesië. Maar Korea was echt heel anders. Als we hadden geweten wat we in Korea voor onze kiezen zouden krijgen, hadden we waarschijnlijk niet getekend. Het weer in Indonesië was altijd prachtig, dus we dachten dat het in Korea ook zo zou zijn. Wisten wij veel. Korea heeft een landklimaat: hete zomers en koude winters. Het vroor gemiddeld twintig graden. En daar zaten wij met onze Nederlandse kleding. We kwamen aan in november, toen begon de kou pas. En hoe verder je naar het noorden ging, hoe kouder het werd."

Patrouilles lopen
"Met 636 militairen vertrokken we op 26 oktober 1950 vanuit Rotterdam naar Korea. Na vier weken kwamen we aan in Pusan en vandaar ging het richting Taegu, naar het opleidingscentrum. Al na negen dagen kwam er bericht dat we moesten 'moven', verplaatsen. Er was eigenlijk van alles te weinig of helemaal niets. Geen kachels, geen bedden, geen winterkleding, geen benzine. Toen de Chinezen de Amerikanen uit het noorden verdreven, was er ook geen materiaal meer. Dus het was wachten op nieuwe aanvoer. In de tussentijd deden we bijna niets anders dan patrouilles lopen. Lopen, lopen, lopen, heuvel op, heuvel af."

Er stond zelfs geen boom meer overeind
"Na Nieuwjaar kwamen we in vijandelijk gebied, in Hoengsong. Als infanterie lagen we buiten de stad ingegraven in onze 'foxholes'. Die nacht vielen de eerste Nederlandse slachtoffers. Hoengsong werd opgegeven, net als Wonju, een klein, maar belangrijk stadje, want het had een vliegveld. Op 9 januari 1951 kwam de opdracht opnieuw naar Wonju te gaan. Na vijf dagen vechten trokken de VN-troepen zich voor de tweede keer terug. Alles in Wonju was kapot en verbrand. Er stond zelfs geen boom meer overeind. In totaal kwamen tijdens die gevechten 28 Nederlanders om het leven, onder wie de commandant van het detachement luitenant-kolonel Den Ouden. Zij zijn, net als latere gesneuvelden, begraven op het Ereveld in Pusan. Voor de gevechten die we als Nederlands detachement hebben geleverd in Hoengsong en Wonju ontvingen we de 'Presidential Unit Citation', de hoogste Amerikaanse onderscheiding voor een buitenlandse militaire eenheid."

Rennen voor ons leven
"Vanaf Hoengsong hebben we eigenlijk niets anders gedaan dan aftochten dekken en dagen achtereen lopen. Zonder warm eten, zonder rust. Van de ene heuvel naar de andere. Op donderdag 17 mei 1951 beklommen we heuvel 975. Het regende, het was mistig en koud. De heuvel was glibberig en steil. En boven aangekomen moest er opnieuw een gat worden gegraven. Midden in de nacht kwam toen de opdracht om te vertrekken naar heuvel 1.051. Dus in het donker heuvel 975 af, maar halverwege kwam het bevel om te blijven zitten. In de tussentijd zagen we hoe van heuvel 1.051 de Chinezen aankwamen en granaten op ons gooiden die de Amerikanen daar hadden laten liggen. Uiteindelijk hebben we moeten rennen voor ons leven."

Chinezen tussen ons in
"Eind mei begonnen we aan de opmars naar Inje, een plaats boven de 38ste breedtegraad. We hebben vijf dagen gelopen, voor het merendeel in de regen. 's Avonds zaten we in de gaten die de Chinezen hadden achtergelaten. Op 31 mei 1951 werden we overvallen door de Chinezen. Wij wisten niet dat ze tussen ons in zaten. Ze waren waarschijnlijk met ons meegetrokken. Bij die overval vielen veertien Nederlandse doden en meerdere gewonden."

Terug naar Nederland
"Op 15 juli kwam de opdracht om nog één keer, voor twee weken, naar voren te trekken. En het regende dat het goot. We hebben twee weken lang dag en nacht in de 'foxholes' gezeten. En na twee weken, we waren echt aan het aftellen, kwam het bericht dat we nog een weekje langer moesten blijven. Op 6 augustus kwam de order om naar beneden te komen: de Amerikanen namen ‘t van ons over. Ik keerde, met 49 kameraden, per vliegtuig terug naar Nederland. Met een Dakota vlogen we eerst naar Tokio. Daar mochten we vijf dagen feest vieren en daarna ging het, met een Constellation van de KLM via Bangkok, Karachi en Damascus naar Amsterdam. Alle anderen kwamen per schip terug."

Trouwe bezoeker van de jaarlijkse herdenking
"Elk jaar ga ik naar de herdenking bij het Korea-monument op de Oranjekazerne in Schaarsbergen. Tijdens die plechtigheid worden alle namen van de gesneuvelden opgelezen. Maar het aantal aanwezige overlevenden wordt ieder jaar kleiner. Bij de Korea-veteranen vind je niemand meer die jonger is dan 75 jaar. Ter nagedachtenis aan de Koreaanse slachtoffers van het Nederlandse detachement zijn op het monument twee platen met een inscriptie aangebracht. De inscripties zijn in het Nederlands en in het Koreaans. Ik vind het heel bijzonder dat er ieder jaar iemand namens de Koreaanse regering aanwezig is. En ook nog een krans legt bij het monument, dat gebeurt niet overal."

Korea is voor mij lopen, lopen, lopen in de mist

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht