Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Vervolgden Nederland
Ontwerper: Yetty Elzas
Onthulling: 4 mei 2000
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2018-2019 geadopteerd door CBS Margrietschool.

Wageningen, 'De Levenspoort' (foto: www.oudwageningen.nl)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument 'De Levenspoort' in Wageningen is een bronzen sculptuur van een poort waar vier figuren doorheen lopen. De sculptuur is 2 meter hoog, en is geplaatst op een voetstuk. Naast het beeld is een natuurstenen plaquette in de grond aangebracht.

Teksten
De tekst op het voetstuk luidt:

'ZO ZAL DE NAAM VAN DE GESTORVENE NIET UITGEROEID WORDEN
UIT ZIJN BROEDEREN EN UIT DE POORT ZIJNER WOONPLAATS Ruth (10:4).'

De tekst op de plaquette luidt:

'LEVENSPOORT
TER NAGEDACHTENIS AAN
DE 71 JOODSE MEDEBURGERS UIT WAGENINGEN EN OMGEVING
DIE TIJDENS DE JAREN 1940-1945 DOOR DE
DUITSE BEZETTER WERDEN GEDEPORTEERD EN OMGEBRACHT.
DE LEVENSPOORT TOONT MENSEN DIE
VERBONDEN BLIJVEN MET DE GEMEENSCHAP.
HET GEDENKTEKEN WERD ONTWORPEN DOOR
MEVROUW YETTY ELZAS.
DE LEVENSPOORT STAAT TEGENOVER DE PLEK
WAAR TOT MEI 1940 DE WAGENINGSE SYNAGOGE STOND.
DE LEVENSPOORT WERD OP 4 MEI 2000 ONTHULD.'

Wijziging
Na de onthulling werd in de sokkel van het gedenkteken een koker geplaatst. In deze koker bevindt zich een lijst met 71 namen van joodse burgers die tijdens de bezettingsjaren gedeporteerd werden en om het leven zijn gekomen. Op de lijst staat ook de tekst die de sokkel van het monument siert.

Digitaal Joods Monument
Een aantal joodse oorlogsslachtoffers dat op de in dit gedenkteken geplaatste lijst vermeld staat, is tevens opgenomen in het 'Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland'. Hierin vindt u meer informatie over deze personen met waar mogelijk een korte biografie, familierelaties en adresgegevens.

Onder het kopje 'Geschiedenis' op deze pagina kunt u op een persoonsnaam klikken om doorverwezen te worden naar het Digitaal Joods Monument.

Informatie van de Oorlogsgravenstichting over slachtoffers

Op dit moment is dit monument nog niet gekoppeld aan personen uit het bestand van de Oorlogsgravenstichting.

Weet u of er op dit monument een naam voorkomt die ook bij de Oorlogsgravenstichting bekend is? Ga dan naar de website van de Oorlogsgravenstichting, zoek de persoon in de database en koppel dit monument aan deze persoon. U moet hiervoor wel een account aanmaken bij de Oorlogsgravenstichting. Na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument 'De Levenspoort' in Wageningen is opgericht ter nagedachtenis aan 71 joodse burgers uit Wageningen en omgeving die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de bezetter zijn omgebracht.

De namen van de 71 joodse slachtoffers luiden:

Juliana Beatrix Alexander, Karl Israël Alexander, Ida Sara Arondstein, Grietje van Beets, Géza Berger, Rosa Bernheim, Mauritius Blitz, Ilse Cassirer, Betje Cohen, Esther Cohen, Sophia Hendrika Cohen, Betsy Coster, Meijer Drukker, Feiga Feigelsohn, Günther Frankenthal, Ludwig Frankenthal, Wolfgang Frankenthal, Bernhard van Gelder, Helena Gernsheim, Gerhard Markus Godschalk, Jakob Godschalk, Johan Godschalk, Doris Graumann, Carolina Bernardina de Groot, Susanna Felicitas Gutherz, Leopold Gutherz, Adelien Marie Hartog, Fanny Hartogson, Friedrich Hochmann, Natalie Instrator, Jules Kahn, Elsiene Helena Kropveld, Editha Charlotte Kutnewsky, Lea Lelie, Sara Levie-Maas,

Lisa Hedwig Liebenthal, Rudolf Loewenthal, Albert Loose, Kätchen Löwenstein, Luka Lowinsky, Ernst Lucas, Robert Stephen Lucas, Emanuel Manasse, Ernst Ludwig Hugo Israël Meijer, Lodewijk Meijer, Ottilie Sara Meijer, Emil Mendelsohn, Elisabeth Monnickendam, Jenny Neu, Elise Augusta Sara Ostermann, Laura Wilhelmina Sara Ostermann, Max Pagelsohn, Juda Pinkhof, Toni Proskauer, Jacques Rippe, Betje Roos, Dirk Franz Salomon, Erich Franz Emil Salomon, Henrij Sanders, Margaretha Schuller, Hermann Sprecher, Fritz Uhlmann, Gerhard Uhlmann, Rachel van de Waal, Irma Wilmersdörfer, Alexander van der Woude, Henrietta Frederika van der Woude en Louis Hein van der Woude.

Op het monument staan de namen van enkele slachtoffers anders vermeld dan in het Digitaal Joods Monument.

Oprichting
De oprichting van het gedenkteken was een initiatief van de Stichting Joods Gedenkteken Wageningen en omgeving.

Onthulling
Het monument is onthuld op 4 mei 2000 door burgemeester J.F. Sala en rabbijn J.S. Jacobs.

Locatie
Het monument bevindt zich aan de Walstraat in Wageningen, tegenover de plaats waar tot mei 1940 de Wageningse synagoge stond.

Bronnen

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht