Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers
Ontwerper: Remy Kruytzer
Onthulling: 19 februari 2005
Adopteer dit monument.

Nijmegen, oorlogsmonument algemene begraafplaats (foto: Rob Essers)
Nijmegen, oorlogsmonument algemene begraafplaats (foto: www.nijmegencentraal.nl)
Nijmegen, oorlogsmonument algemene begraafplaats (foto: Rob Essers)
Nijmegen, oorlogsmonument (foto: Rob Essers)

Het monument

Vorm en materiaal
Het oorlogsmonument op de algemene begraafplaats in Nijmegen is een gespleten zwarte marmeren gedenksteen. Op de gedenksteen staat een gedicht van de Nijmeegse dichter H.H. ter Balkt. Bij de gedenksteen is een natuurstenen informatiebord geplaatst.

Teksten
De tekst op de gedenksteen luidt:

'VERGISSINGSBOMBARDEMENT
NIJMEGEN
22-2-1944

NA DE LUCHTAANVAL

HET VERDRIET STORTTE NEER OP DE STAD,
HARTUITHAKKEND VERDRIET OM HET HART
EN DE ZIEL EN DE TIJD VAN DE STAD; VUUR
SPRAK IN TONGEN OVER DE ZEVEN HONDERDEN
EN TEGEN DE VERSLAGENEN NA DE BIJLSLAG:
'NU IS JULLIE TIJD NIET MEER BIJ JULLIE'.
LEEG VLOGEN DE DRAKENWAGENS VERDER
VAN ONZE VRIENDEN; ROUWEND GRIJS EN GEEL
NA DE LUCHTAANVAL, VIEL HET LICHT NEER,
VOORGOED UITGEDOOFD LEEK 'T, VERSTOMDEN
H.H. TER BALKT'.

De tekst op het informatiebord luidt:

'TER GEDACHTENIS AAN
ALLE HIER BEGRAVEN
SLACHTOFFERS VAN HET
VERGISSINGSBOMBARDEMENT
EN ANDER OORLOGSGEWELD'.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het oorlogsmonument op de algemene begraafplaats in Nijmegen is opgericht ter nagedachtenis aan alle slachtoffers van het 'vergissingsbombardement' van 22 februari 1944 op Nijmegen.

In februari 1944 werd tijdens de 'Big Week' getracht de vliegtuigindustrie van de bezetter te vernietigen. Bij vergissing werd op de derde dag van de operatie (22 februari) het stadshart van Nijmegen door Amerikaanse bommenwerpers verwoest door 144 brisantbommen en circa 150 splinterbommen. Het aantal slachtoffers is nooit exact vastgesteld, doordat de schade enorm was (1.300 huizen werden verwoest), een deel van de lichamen onherkenbaar was en veel slachtoffers van buiten de stad waren gekomen. Meer dan 500 slachtoffers (van de in totaal ruim 800) zijn op 26 februari 1944 tegelijk begraven op de Algemene begraafplaats aan de Graafseweg. Sommigen zijn later herbegraven.

Het oorlogsmonument in Nijmegen staat op de plaats waar de slachtoffers van het bombardement zijn begraven. Op deze plaats zijn ook slachtoffers van ander oorlogsgeweld uit de Tweede Wereldoorlog begraven.

Oprichting
De steen is aangeboden door G. van Leeuwe, Steenhouwerij en Grafmonumenten. Het gedicht op de gedenksteen is speciaal voor dit monument geschreven door de Nijmeegse dichter H.H. ter Balkt.

Onthulling
Het is onthuld op 19 februari 2005 door wethouder Hans van Hooft.

Locatie
Het oorlogsmonument op de algemene begraafplaats bevindt zich op de algemene begraafplaats aan de Graafseweg in Nijmegen.

Bronnen

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht