Adopteer een monument

Herdachte groepen: Vervolgden Nederland
Ontwerper: Jet Schepp
Onthulling: 9 juli 2005
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2018-2019 geadopteerd door 9e Montessorischool De Scholekster.

Amsterdam, 'Anne Frank' (2) (Foto: Nationaal Comité 4 en 5 mei)
Anne Frank (tweede van links) met haar vriendinnetjes op het Merwedeplein, 12 juni 1939. Zij viert haar tiende verjaardag. (bron: AFF/AFS)
Onthulling, 9 juli 2005 (bron: www.amsterdam2000.nl/zuidelijkewandelweg/tijdtijn/monument.htm)
Toespraak burgemeester Job Cohen, 9 juli 2005 (bron: www.amsterdam2000.nl/zuidelijkewandelweg/tijdtijn/monument.htm)
Amsterdam, 'Anne Frank' (2) (foto: www.amsterdam2000.nl/zuidelijkewandelweg/tijdtijn/monument.htm)
Amsterdam, 'Anne Frank' (2) (foto: www.amsterdam2000.nl/zuidelijkewandelweg/tijdtijn/monument.htm)
Anne Frank (bron: Anne Frank Stichting)
Amsterdam, 'Anne Frank' (2) (Foto: Nationaal Comité 4 en 5 mei)
Amsterdam, 'Anne Frank' (2) (Foto: Nationaal Comité 4 en 5 mei)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument 'Anne Frank' in Amsterdam is een bronzen standbeeld van een meisje met een schooltas in haar rechterarm en een andere tas onder haar linkerarm. Ze kijkt nog één keer om, naar het Merwedeplein waar ze woonde. Haar gelaatsuitdrukking is hoopvol. Het beeld is geplaatst op een zuilvormig voetstuk van roze natuursteen.

Tekst
De tekst op het voetstuk luidt:

'ANNE FRANK
1929 - 1945.'

Symboliek
Met de plaatsing van een bronzen beeld van Anne Frank in het plantsoen van het Merwedeplein keert zij symbolisch terug op de plaats waar zij een deel van haar jeugd doorbracht. Voor de toekomst moet het een symbool worden in de strijd tegen intolerantie en antisemitisme.

Digitaal Joods Monument
Het joodse oorlogsslachtoffer dat op dit gedenkteken vermeld staat, is tevens opgenomen in het 'Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland'. Hierin vindt u meer informatie over deze persoon met waar mogelijk een korte biografie, familierelaties en adresgegevens.

Onder het kopje 'Geschiedenis' op deze pagina kunt u op de persoonsnaam klikken om doorverwezen te worden naar het Digitaal Joods Monument.

Informatie van de Oorlogsgravenstichting over slachtoffers

Op dit moment is dit monument nog niet gekoppeld aan personen uit het bestand van de Oorlogsgravenstichting.

Weet u of er op dit monument een naam voorkomt die ook bij de Oorlogsgravenstichting bekend is? Ga dan naar de website van de Oorlogsgravenstichting, zoek de persoon in de database en koppel dit monument aan deze persoon. U moet hiervoor wel een account aanmaken bij de Oorlogsgravenstichting. Na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument 'Anne Frank' in Amsterdam is opgericht ter nagedachtenis aan het 15-jarige joodse meisje Anne Frank dat tijdens de Tweede Wereldoorlog in concentratiekamp Bergen-Belsen om het leven is gekomen. Van 1933 tot 1942 woonde zij met haar familie aan het Merwedeplein in de Amsterdamse Rivierenbuurt. In het plantsoen waar haar bronzen beeltenis is geplaatst, liggen talloze voetstappen van haar. Het beeld herinnert ook aan de dertienduizend joodse buurtgenoten die de oorlog niet overleefden.

In februari 1933 verhuisde de familie Frank, onder de dreiging van het toenemende antisemitisme, van Duitsland naar Nederland. Met hun dochters Anne en Margot vestigden zij zich op het Merwedeplein (nr. 37 - 2e etage). Toen in 1942 de eerste joden in Nederland een oproep kregen voor het werkkamp, besloot Otto Frank met zijn gezin onder te duiken in zijn eigen bedrijfsgebouw aan de Prinsengracht 263 in Amsterdam. Dit pand bestond uit een voorhuis, waar zich het kantoor en de magazijnen bevonden, en een achterhuis dat deels leegstond. Met hulp van twee medewerkers werd in vier kamers van het Achterhuis een onderduikplaats ingericht. Van 6 juli 1942 tot en met 4 augustus 1944 hebben de familie Frank, de familie Van Pels en de tandarts Frits Pfeffer hier ondergedoken gezeten. Een angstige en benauwende tijd waarin het tienermeisje Anne Frank een dagboek bijhield. Hierin schreef zij niet alleen haar intieme gedachten en overpeinzingen op, maar probeerde zij ook het dagelijkse leven in het Achterhuis en het nieuws van buiten te beschrijven. Een uniek document, dat mensen over de hele wereld heeft aangegrepen.

Het Achterhuis is een wereldwijde bestseller geworden, ruim 25 miljoen exemplaren zijn in zeker 55 talen uitgegeven. Het levensverhaal van Anne Frank getuigt hoe gewone mensen van alledag het slachtoffer zijn geworden van racisme en genocide. Anne Frank verpersoonlijkt al de ellende dat miljoenen joden is aangedaan en heeft hiermee de 'Endlösung' een stem en gezicht gegeven. Van de schuilplaats is een museum gemaakt: het Anne Frank Huis. Hier wordt een beeld gegeven van het leven van Anne Frank en haar familie, haar dagboek en de onderduikperiode. Miljoenen mensen uit de hele wereld hebben dit grachtenpand bezocht.

Oprichting
Anne Frank heeft haar dagboek op 12 juni 1942 van haar vader cadeau gekregen. Samen met hem kocht zij het bij de boekhandel om de hoek bij het Merwedeplein, thans boekhandel Jimmink. In 2004 diende boekhandelaar Gert-Jan Jimmink een burgerinitiatief met een groot aantal adhesiebetuigingen in bij de Amsterdamse stadsdeelraad ZuiderAmstel. Hierin pleit hij voor het plaatsen van een monument op het Merwedeplein ter nagedachtenis aan Anne Frank. Het initiatief werd gehonoreerd door de stadsdeelraad. De in de Rivierenbuurt woonachtige beeldhouwster Jet Schepp kreeg vervolgens de opdracht voor het maken van een beeld.

Onthulling
Het monument is onthuld op 9 juli 2005 door burgemeester Job Cohen. De onthulling van het standbeeld begon om 17.00 uur. Eerst werd er een minuut stilte in acht genomen door de stadsdeelvoorzitter Erik Koldenhof voor de mensen die slachtoffer waren geworden van de terreuraanslagen in Londen twee dagen eerder. Daarna nam Jacqueline van Maarsen (een vriendin van Anne Frank) het woord. Ze las een stuk voor uit haar eerste boek over haar eerste ontmoeting met Anne Frank op het Joods Lyceum. Vervolgens hielden een islamitische en een joodse student in het kader van het project 'Tweede Wereldoorlog in perspectief' een voordracht. De joodse student las de tekst van de islamitsche student voor en andersom. Na een toespraak door initiatiefnemer Gert-Jan Jimmink en burgemeester Job Cohen werd het standbeeld onthuld. Het officiële gedeelte van het programma werd muzikaal omlijst door celliste Saskia Bergen-Boon, lid van het Koninklijk Concertgebouworkest.

Locatie
Het monument is geplaatst in het plantsoen van het Merwedeplein in Amsterdam.

Bron

www.annefrank.nl

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht