Adopteer een monument

Herdachte groepen: Geallieerde militairen
Onthulling: 1 mei 1995
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2018-2019 geadopteerd door CBS Arcade.

Warnsveld, 'Monument voor Canadese Militairen' (foto: Harm Seubring CC BY 3.0)

Het monument

Vorm en materiaal
Het 'Monument voor Canadese Militairen' in Warnsveld (gemeente Zutphen) is een kruisvormige, gemetselde zuil met drie plaquettes van natuursteen. Het gedenkteken is 2 meter 50 hoog, 3 meter breed en 3 meter diep.

Tekst
De tekst op de zuil luidt:

'HUN LEVENS VOOR VRIJHEID EN MENSELIJKHEID'.

Op de plaquettes zijn de naam, het legeronderdeel en de sterfdatum van 36 gesneuvelde Canadese militairen aangebracht.

Symboliek
Het monument staat symbool voor de bevrijding en memoreert de gesneuvelde Canadese soldaten.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het 'Monument voor Canadese Militairen' in Warnsveld (gemeente Zutphen) is opgericht ter nagedachtenis aan de 36 Canadese militairen die tussen 2 april 1945 en 7 april 1945 in Warnsveld en directe omgeving zijn gesneuveld. Ook is het gedenkteken een herinnering aan de hevige strijd die in het voorjaar van 1945 in de regio heeft gewoed.

Dr. P. van Bork voorkwam op 4 april 1945 dat de psychiatrische inrichting 'Het Groot Graffel' werd vernietigd, doordat hij via Duitse linies de Canadezen wist te bereiken.

Oprichting
Aanleiding voor de oprichting was de 50ste herdenking van de bevrijding, mede vanuit de wens van Canadese veteranen.

Onthulling
Het monument is onthuld op 1 mei 1995 door dr. J.J. van Bork (zoon van dr. P. van Bork) en oorlogsveteraan de heer K.E. Mitton.

Locatie
Het monument is geplaatst bij de achteringang van het psychiatrisch ziekenhuis 'Het Groot Graffel' aan de Kerkhofweg in Warnsveld (gemeente Zutphen).

Bronnen

  • Voormalige gemeente Warnsveld;
  • Het Gelderse Dagblad van 4 mei 1995.

Voor meer informatie
De bevrijding van Warnsveld en zijn buurtschappen (2 april - 5 april 1945) van Tine Zwamborn (Zutphen, Walburg Pers, 2000).

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht

Bijdragen

Anton Versteeg | 16 april 2019

Op 23 maart 1945, vandaag 74 jaar geleden werd Denise Frenette geboren in de provincie New Brunswick (NB) in het oosten van Canada. Toen ze twee weken oud was,sneuvelde haar vader, Emile Frenette bij de bevrijding van Zutphen, begin april 1945. Dit verhaal gaat over hem.

Emile George Frenette werd geboren op 6 februari 1918 in Robertville NB. Hij was de zoon van Georges Frenette en Josephine Comeau. Hij had 7 broers en zussen. Emile zat op de plaatselijke lagere school op het platteland. Toen hij 13 was ging hij van school af. Dat was gebruikelijk in die tijd omdat jongens moesten werken om het gezin te helpen. Emile werkte op de boerderij van zijn vader. De familie was katholiek. Emile was tweetalig en las kranten en tijdschriften en hield van zwemmen, baseball, jagen en vissen. Hij ging in dienst op 22 juni 1940 bij het North Shore NB regiment Bathurst, maar besloot kort daarna te trouwen met Mary Anne Graziella Hache. Zij kregen twee kinderen. George en Denise.

In september 1940 werd Emile bevorderd tot soldaat 1ste klasse. In het leger kwam men erachter dat Emile goed kon leren en men liet hem een aantal cursussen volgen. In april 1941 werd hij bevorderd tot korporaal en in juli 1942 tot sergeant. Augustus 1944 werd hij naar Engeland gestuurd, waarna ze in januari naar Duitsland werden gestuurd. Begin april hadden de Canadezen de Rijn in Duitsland overgestoken en werd zijn regiment nu naar het noordwesten gestuurd, over de Nederlandse grens omjugend alle gebieden, waar nog Duitse soldaten waren, te bevrijden.

Op 6 april kreeg zijn regiment, onderdeel van de 8ste brigade, opdracht Zutphen te bevrijden. In Zutphen en omgeving zaten veel jonge Duijssitse nazi's (Hitler Jugend), die in een hoek waren gedreven en wanhopig vochten. De bodem was te zacht voor tanks en daarom moesten de Canadezen optrekken zonder goede bescherming. Geallieerde troepen vuurden 25-ponds granaten op de stad en de ingesloten Duitsers antwoordden met hun artillerie op de westoever van de IJssel. Tijdens hevige gevechten ten oosten van Zutphen, in de ochtend van 6 april, werd Emile in de borst geraakt door machinegeweervuur.Hij werd naar een veldhospitaal gebracht. Het medisch rapport toont dat hij zwaar gewond was in zijn linkerborst en zijn longen beschadigd waren en hij veel bloed verloren had. Hij kreeg morfine en stierf om 13 uur 23. Hij was toen 27 jaar. Hij werd eerst begraven in Almen maar vond zijn laatste rustplaats op de Canadese begraafplaats in Holten.

Zutphen werd op 8 april bevrijd.