Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers, Burgers voormalig Nederlands-Indië
Ontwerper: J.G. de Groot (11-03-1943)
Onthulling: 11 april 1995
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2016-2017 geadopteerd door Morgen College.

Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)
Harderwijk, monument op begraafplaats 'Oostergaarde' (foto: Steven Lindeboom)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument op begraafplaats 'Oostergaarde' te Harderwijk is een gedenksteen van gepolijst, gespikkeld wit graniet. De rechthoekige steen heeft een uitgeslagen gat met daarachter een groot zwart kruis. Op de gedenksteen zijn donkere platen van gepolijst Impala-graniet bevestigd. De gedenksteen is 1 meter 20 hoog en 4 meter 80 breed.

Tekst
De tekst op het kruis luidt:

'1940
VOOR HEN DIE VIELEN
1945'.

In de gedenkplaten zijn de namen van 56 oorlogsslachtoffers gegraveerd. Ook zijn op de platen vijf namen van oorlogsslachtoffers uit het voormalige Nederlands-Indië en Nieuw-Guinea aangebracht.

Op de gevel van de voormalige synagoge aan de Jodenkerksteeg is een plaquette bevestigd die een zustermonument van de gedenksteen is. De gedenksteen en plaquette vormen een twee-eenheid. Beide eenheden zijn met elkaar verbonden door de tekst:

'DE NAMEN VAN ONZE
JOODSE MEDEBURGERS
ZIJN VERMELD OP HET GEBOUW
DAT TOT IN DE OORLOG
ALS SYNAGOGE FUNGEERDE'.

Symboliek
Het gat in de steen staat symbool voor het 'inslag-effect' dat de Tweede Wereldoorlog op de Harderwijkse samenleving heeft gehad.

Informatie van de Oorlogsgravenstichting over slachtoffers

Op dit moment is dit monument nog niet gekoppeld aan personen uit het bestand van de Oorlogsgravenstichting.

Weet u of er op dit monument een naam voorkomt die ook bij de Oorlogsgravenstichting bekend is? Ga dan naar de website van de Oorlogsgravenstichting, zoek de persoon in de database en koppel dit monument aan deze persoon. U moet hiervoor wel een account aanmaken bij de Oorlogsgravenstichting. Na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument op begraafplaats 'Oostergaarde' te Harderwijk is opgericht ter nagedachtenis aan de 56 medeburgers die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de bezetter zijn gedeporteerd en in concentratiekampen zijn omgebracht. Tevens worden met het gedenkteken vijf medeburgers herdacht die door oorlogshandelingen in het voormalige Nederlands-Indië of Nieuw-Guinea zijn omgekomen.

De namen en sterfdata van de 56 slachtoffers luiden:

Chr. Aartsen 19-11-1940, G. Aartsen 6-10-1944, B. Arendsen 12-4-1945, A. Arendsen 12-4-1945, D.W. Bannink 17-4-1945, K. Besselsen 27-2-1942, W. Brands 11-10-1944, G. van den Brink 13-7-1943, J. Bruinink 4-5-1945, A. van de Bunte 12-2-1945, W. van Dam 2-3- 1945, J. Dirksen 27-7-1940, J.A. van den Dries 19-10-1944, L. van Elten 27-11-1944, P. Fleurke 9-8-1944, G. Foppen 11-10-1944, H. Foppen 11-10-1944, C.A. den Hartigh 8-12-1944, J. Hop 19-10-1944, W. Hop 31-1-1945, A. Jansen 6-4-1942, T.F. van de Kamp 29-7-1945, W.C.A. Kienhuis 6-1-1945, A. Klaassen 17-8-1944, E. Klaassen 27-10-1944, J. Klok 12-12-1944, A. Kroes 19-7-1945, H.J. Kuikhoven 7-10-1944, D. Kuijper 8-3-1945, H. Langen 8-3-1945, A. Luitjes 25-6-1943, Th. Mooij 10-8-1944, H.W. Mooij 10-8-1944, H.G. Nuse 29-4 1942, Jannetje van de Os 25-12-1944, L. de Paauw 7-10-1944, A.W.H. Perelaer 15-4-1945, G.J. Raaijen 12-11-1944, G.A. Schaftenaar 2-3-1945, K. Scheepstra 11-10-1944, T. Scheepstra 11-10-1944, G.J. Schiffmacher 1-12-1944, P.J. Schuijl 11-5-1942, F.L. Schuijl 19-2-1942, G.J. Schutten 2-3-1945, H. Smink 11-5-1942, L. Smit 28-7-1943, C.P.Chr. Steijlen 16-5-1945, J. Stoffelsen 1-10-1944, L.M. Stoorvogel 23-11-1944 en J.J. Thomas.

De namen en sterfdata van de vijf medeburger die in het voormalige Nederlands-Indië of Nieuw-Guinea zijn omgekomen luiden:

A. Eikenhorst 13-10-1947, H. Klaassen 27-3-1046, O. van Polen 22-11-1947, G. Timmer 10-4-1949 en W. Klevelam 1-6-1962.

Oprichting
De oprichting was een initiatief van oud-verzetsleden en de plaatselijke bevolking.

Onthulling
Het monument is onthuld op 11 april 1995 door burgemeester J.G. de Groot.

Locatie
Het monument is geplaatst op begraafplaats 'Oostergaarde', gelegen aan Oosteinde te Harderwijk.

Bron
Gemeente Harderwijk.

Voor meer informatie

  • www.harderwijk.nl;
  • De gemeente Harderwijk heeft een publicatie uitgegeven, waarin de namen van de Hardewijkse oorlogsslachtoffers en een overzicht van de gebeurtenissen waarbij zij om het leven zijn gekomen staan. Ook de symboliek van het monument wordt er in toegelicht. Verder wordt aandacht geschonken aan de geallieerde vliegers die in Harderwijk begraven liggen.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht