Adopteer een monument

Herdachte groepen: Allen, Burgers voormalig Nederlands-Indië, Verzet Nederland
Ontwerper: Jaap Kaas (04-08-1898)
Onthulling: 13 december 1958
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2017-2018 geadopteerd door PCBS Groen van Prinsterer.

Bilthoven, oorlogsmonument bij 'Jagtlust' (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Bilthoven, oorlogsmonument bij 'Jagtlust' (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Bilthoven, oorlogsmonument bij 'Jagtlust' (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Bilthoven, oorlogsmonument bij 'Jagtlust' (foto: B. van Bohemen / NIOD)

Het monument

Vorm en materiaal
Het herdenkingsmonument bij 'Jagtlust' te Bilthoven (gemeente De Bilt) is een zuil van Franse kalksteen, bekroond met een heldhaftige leeuwenfiguur. De zuil is geplaatst in een driehoekige compositie met aan weerszijden een reliëf. De zuil is 5 meter 45 hoog, 1 meter 10 breed en 1 meter 60 diep. De leeuw is 1 meter 30 hoog, 1 meter 20 breed en 78 centimeter diep. De reliëfs zijn 2 meter 40 hoog, 1 meter 60 breed en 10 centimeter diep.

Teksten
De tekst op het monument luidt:

'DEN VADERLANT GHETROUWE.
BLIJF ICK TOT INDEN DOOT'.

Op de voorzijde van de zuil zijn de namen van elf gesneuvelde verzetsstrijders aangebracht. De tekst luidt:

'GEMEENTENAREN GEVALLEN
IN EN DOOR HET VERZET'.

Symboliek
Met de leeuw wilde ontwerper Jaap Kaas door een natuurgetrouwe weergave de innerlijke kracht van het dier blootleggen. De leeuw is een subtiele voorstelling van vele facetten van oorlog en verzet. Het linkerreliëf staat symbool voor de bezetting. Een Nederlandse soldaat bezwijkt aan de overmacht van de bezetter, weergegeven in de vorm van een adelaar met hakenkruis. Rechts een reliëf van een ter aarde geworpen figuur die de brandende toorts (symbool voor het vuur van het verzet) overdraagt aan een soldaat die de bevrijding verbeeldt.

Wijzigingen
In mei 1995 is voor het monument een plaquette geplaatst. De tekst op de gedenkplaat luidt:

'VOOR VREDE, VRIJHEID EN RECHTVAARDIGHEID, 1995'.

Op deze wijze heeft men aan het oorlogsmonument een bredere functie willen geven. Ook mensen die na de Tweede Wereldoorlog door oorlogsgeweld of onderdrukking om het leven zijn gekomen, worden herdacht.

Op 15 augustus 2010 is bij het monument door mgr. Bär, voormalig bisschop van Rotterdam, een plaquette onthuld die herinnert aan de slachoffers van de Tweede Wereldoorlog in Zuid-Oost Azië. Tevens is er in juli 2010 onder het monument Javaanse aarde toegevoegd om de geschiedenis van Nederland en Nederlands-Indië symbolisch te verbinden.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het herdenkingsmonument bij 'Jagtlust' te Bilthoven is opgericht ter nagedachtenis aan alle burgers en militairen die sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen in oorlogsituaties en bij vredesmissies. In het bijzonder worden elf plaatsgenoten herdacht die in het verzet tegen de bezetter zijn omgekomen.

De namen van deze elf slachtoffers luiden:

H.J. van Aalderen, M. Balk, P.J. ter Beek, A.P.M. Fauchney, A.J. van Ginkel, M.J. Groen, J.G.A. van Medenbach de Rooij, J. Sickenga, H.J.H. van Tarel, J.W. Vermaak, S. de Wolf.

Oprichting
Nadat een grote inzameling onder de bevolking was gehouden, kon het gedenkteken gerealiseerd worden.

Onthulling
Het monument is onthuld op 13 december 1958 door ir. Maas Geesteranus.

Locatie
Het monument is geplaatst langs de oprijlaan naar het gemeentehuis 'Jagtlust', gelegen aan de Soestdijkseweg te Bilthoven (gemeente De Bilt).

Bronnen

  • Gemeente De Bilt;
  • Oorlogsmonumenten in de Provincie Utrecht van Ingrid van Beuzekom, Roland Blijdenstijn en Rob van Olderen. Stichtse Monumenten Reeks (Utrecht, Uitgeverij Matrijs, 1995). ISBN 90 5345 062 9;
  • Comité herdenking capitulatie Japan Bilthoven.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht