Adopteer een monument

Herdachte groepen: Algemeen, Allen, Militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, Burgerslachtoffers, Vervolgden Nederland, Verzet Nederland
Ontwerper: Mari S. Andriessen (1897-1979)
Onthulling: 4 mei 1953
Adopteer dit monument.
Dit monument is in schooljaar 2017-2018 geadopteerd door Bonhoeffer College.
Dit monument is in schooljaar 2018-2019 geadopteerd door GBS De Bron.

Enschede, monument in het Volkspark (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: B. van Bohemen / NIOD)
Enschede, monument in het Volkspark
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Verzetsmuseum Amsterdam)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Verzetsmuseum Amsterdam)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)
Enschede, monument in het Volkspark (foto: Willem Wijnveld)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument in het Volkspark te Enschede is een bronzen beeldengroep. Op zes, ongelijk van hoogte, betonnen voetstukken zijn afzonderlijke beelden geplaatst van een Nederlandse soldaat met geweer, een joodse vrouw met een kind op haar arm op weg naar het concentratiekamp, een gijzelaar, drie bewoners van een concentratiekamp, drie verzetsmensen en een vrouw met een kind in haar armen die is omgekomen bij een bombardement. Bij de beeldengroep is een gedenksteen geplaatst. Het monument is 2 meter hoog, 10 meter breed en 10 meter diep.

Tekst
De tekst op de gedenksteen luidt:

'DE BEVOLKING VAN
ENSCHEDE EERT IN
GIJZELAAR CON-
CENTRATIEKAMP
VERZET SOLDAAT
JOODSE VROUW
BOMSLACHTOFFER
DE NAGEDACHTENIS HARER
MEDEBURGERS DIE IN DE
OORLOG 1940-1945
HET LEVEN LIETEN
HET MONUMENT WERD
OP 4 MEI 1953 ONTHULD'.

Symboliek
Het monument beeldt alle betrokkenen van de Tweede Wereldoorlog uit: 'Het is een toneel zonder beweging. Jaargetijden wisselen elkaar af, zon en maan volgen elkaar op, de spelers in dit drama staan roerloos. Mensen overvallen door een oorlog. Hij sneed dwars door hun leven heen. Ze werden ongevraagd helden of slachtoffers, vaak allebei'.

Informatie van de Oorlogsgravenstichting over slachtoffers

Op dit moment is dit monument nog niet gekoppeld aan personen uit het bestand van de Oorlogsgravenstichting.

Weet u of er op dit monument een naam voorkomt die ook bij de Oorlogsgravenstichting bekend is? Ga dan naar de website van de Oorlogsgravenstichting, zoek de persoon in de database en koppel dit monument aan deze persoon. U moet hiervoor wel een account aanmaken bij de Oorlogsgravenstichting. Na de koppeling verschijnt de naam van het slachtoffer op deze pagina.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument in het Volkspark te Enschede is opgericht ter nagedachtenis aan alle burgers die tijdens de bezettingsjaren door oorlogshandelingen zijn omgekomen.

Onthulling
Het monument is onthuld op 4 mei 1953 door minister-president dr. W. Drees.

In een toespraak omschreef de minister-president de betekenis van het gedenkteken als volgt: 'De kunstenaar heeft in een machtige greep omvat heel de strijd en heel het leven in die vijf jaren van onze worsteling om de vrijheid. We zien de soldaat speurend omhoog kijken en herinneren ons dan die dag van de 10e mei, waarop een nietsontziende vijand zonder oorlogsverklaring met bommen dood en verderf zaaide in ons land. We worden herinnerd aan de slachtoffers van de rassenwaan, waaraan miljoenen, ook vrouwen en kinderen, ten prooi vielen. Meer dan honderdduizend joodse landgenoten vielen ten offer aan de wreedste en wildste waanzin. We zien de concentratiekampslachtoffers in hun moeizaam gedragen ontberingen, maar we zien ook de figuren die ondanks alles in hun strijd voor vrijheid en menselijkheid volhardden. [...] Op onovertroffen wijze heeft de beeldhouwer dit alles voor ogen geplaatst.'

Locatie
Het monument is geplaatst in het Volkspark, gelegen aan de Parkstraat te Enschede.

Bronnen

  • Gemeente Enschede;
  • Stichting COGIS;
  • Sta een ogenblik stil... Monumentenboek 1940/1945, Wim Ramaker en Ben van Bohemen. (Kampen, Uitgeversmaatschappij J.H. Kok Matrijs, 1980). ISBN 90 242 0185 3.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht

Leg een bloem bij dit monument

In verband met het coronavirus wordt het aangeraden om thuis te blijven. Om u toch de mogelijkheid te geven bloemen te leggen bij het monument in uw buurt kunt u dat via deze website doen.

Bloemen

Tim | 4 mei 2020

Bedankt voor het vechten voor onze vrijheid. Hopelijk blijft hier vrede en zal wereldwijd. Ik kan Julie strijders niet vaak genoeg bedanken

Wimpie | 4 mei 2020

T.L. Siaw | 4 mei 2020

In deze moeilijke tijden blijkt maar weer dat 75 jaar na de oorlog, vrijheid een belangrijk goed is. Laten we nooit vergeten hoe men toen voor hun en onze vrijheid vocht en dat blijven herdenken.

Lidwien, René en Marjan | 4 mei 2020

Jelle | 4 mei 2020

Dank voor toen en voor nu dat mensen altijd in verzet durven te komen voor de vrijheid van ons allemaal

Rik Messelink | 4 mei 2020

Opdat wij nooit vergeten!

Nova | 4 mei 2020

❤️

Jasmijn | 4 mei 2020

Corrie | 4 mei 2020

Louise Pansier | 4 mei 2020

Uit respect voor alle slachtoffers en hun nabestaanden. Opdat wij nooit vergeten

Ineke Neumeijer | 4 mei 2020

In liefde herdenken

Annemiek Nieuwpoort | 3 mei 2020

ter herdenking aan mijn overgrootmoeder Jentje Willemsen-ten Brink en haar man Theodorus Willemsen. Theodorus is op 26 maart 1945 omgekomen tijdens een vergis-bombardement op o.a. de Brinkstraat in Enschede.

Tine | 3 mei 2020

Blijf herdenken en vier de vrijheid.

Jose aalderink | 3 mei 2020

Laten we nooit vergeten dat vrijheid niet vanzelfsprekend is. In gedachten zijn we bij onze ouders die de oorlog hebben meegemaakt . ❤️

Tessa | 3 mei 2020

Rita van Brouwershaven | 2 mei 2020

Omdat het nooit mag worden vergeten.

Dorien | 1 mei 2020

Marjolijn Bunt | 1 mei 2020

Opdat wij nooit vergeten

Ronald Brinkman | 1 mei 2020

Nooit meer

Lizette | 30 april 2020

Omdat we nooit mogen vergeten... Omdat ik hoop dat mijn kleinkinderen over 75 jaar nog steeds dezelfde vrijheid ervaren....

Bert Jan | 29 april 2020

Doorgaan en niet vergeten

Hetty | 29 april 2020

Een bloem om te herdenken

Fam. Bargerink | 28 april 2020

Juist in deze tijd zullen onze gedachten meer dan ooit bij alle onschuldige slachtoffers en iedereen die voor onze vrijheid hebben gestreden zijn.

Scholten | 28 april 2020