Adopteer een monument

Herdachte groepen: Burgerslachtoffers
Adopteer dit monument.

Vlodrop, monument voor drs. J.H.M. Meuwissen (foto: René en Peter van der Krogt)
Vlodrop, monument voor drs. J.H.M. Meuwissen (foto: René en Peter van der Krogt)

Het monument

Vorm en materiaal
Het monument voor drs. J.H.M. Meuwissen in Vlodrop (gemeente Roerdalen) is een uit gele bakstenen opgetrokken gedenkmuur met twee ingemetselde platen van keramiek. Boven in reliëf een afbeelding van de Barmhartige Samaritaan, die neerknielt bij een noodlijdend mannenfiguur. Onder een plaquette met tekst. Het gedenkteken is 1 meter 99 hoog en 1 meter 32 breed. Naast het monument staat een informatiebord.

Teksten
De tekst op de plaquette luidt:

'OPGERICHT TER NAGEDACHTENIS VAN
DRS. J.H.M. MEUWISSEN
ARTS TE ST. ODILIËNBERG
OP DEZE PLAATS OP 9-2-1940 TIJDENS
DE UITOEFENING VAN ZIJN MENSCHLIEVEND
AMBT NOODLOTTIG OMGEKOMEN'.

De tekst op het informatiebord luidt:

'HERDENKINGSMONUMENT
VOOR DOKTER MEUWISSEN

OPGERICHT TER NAGEDACHTENIS AAN DOKTER MEUWISSEN. DOOR
EEN MISVERSTAND WERD DE AUTO VAN DE ARTS OP 9 FEBRUARI
1940 BESCHOTEN DOOR EEN GRENSWACHT. DOOR EEN KUIL IN DE
WEG WERD NIET DE AUTO MAAR DOKTER MEUWISSEN GETROFFEN.

GEMEENTELIJK MONUMENT'.

Symboliek
De bijbelse vertelling van de Barmhartige Samaritaan staat symbool voor naastenliefde en offerzin. In het Nieuwe Testament verhaalt Lukas over de Barmharige Samaritaan die eens een beroofde en gewonde reiziger, die onderweg was van Jeruzalem naar Jericho, verzorgde en naar een herberg bracht.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het monument voor drs. J.H.M. Meuwissen in Vlodrop (gemeente Roerdalen) is opgericht ter nagedachtenis aan deze arts uit Sint-Odiliënberg die hier op 9 februari 1940 is omgekomen.

Joseph Hubert Marie Meuwissen werd geboren op 5 mei 1895 te Echt. Vanwege de toenemende oorlogsdreiging uit het oosten, werd het Nederlandse leger na het mobilisatiebevel van 28 augustus 1939 in hoogste staat van paraatheid gebracht. In die tijd woonde huisarts Meuwissen met zijn gezin van zeven kinderen in Sint-Odiliënberg. Zijn oudste dochter, Miek de Haes-Meuwissen (toen veertien jaar), herinnert zich nog goed hoe in de ijzige winter van 1939-1940 veel mensen ziek waren. In de omgeving waren geen vervangers beschikbaar, doordat veel collega's van haar vader vanwege de mobilisatie waren opgeroepen dienst te doen als militair geneesheer.

Op 9 februari 1940 besloot dokter Meuwissen na de dagelijkse werkzaamheden een extra visite te rijden om een ziek kind in het Vlodropse gehucht Rothenbach te bezoeken. Het begon al donker te worden toen hij in de auto stapte. Dicht bij de grenslijn stonden om de honderd meter wachtposten van het Nederlandse leger. Voor de grenspost Rothenbach werd hij gesommeerd te stoppen. Maar de dokter was niet van plan de grens te passeren en sloeg vlak voor de wachtpost linksaf in de veronderstelling dat de schildwacht hem had herkend. De wacht was echter een nieuweling en wist niet dat het de auto van de arts betrof. De soldaat raakte in paniek en vuurde op de banden van de wagen. Doordat het voertuig door een kuil reed, drong een kogel de auto in. Dokter Meuwissen werd geraakt in de longstreek. Hij kon nog wel zijn wagen tot stilstand brengen, maar toen de wachtpost toesnelde en het portier opende, viel de huisarts hem dood in de armen.

Bij de begrafenis van dokter Meuwissen vertolkte onderwijzer W. Hermans uit Sint-Odiliënberg de gevoelens van de 'Berger' bevolking in een dialectgedicht:

Geer höb d'n dank van al eur dörper
Geer höb d'n dank van groot en klein
Van mooders, kiner, erme, rieke
D'n hertedank van eederein.
'n Lange rouwsjtoet in os dörpke..
'ne Ganse sjtreek haet geine mood..
En mennigein vaegt zich door d'auge..
Meneer d'n dokter dae is dood.

Oprichting
De oprichting van het gedenkteken was een initiatief van de gezamenlijke inwoners van de Roerstreek.

Locatie
Het monument is geplaatst op de hoek Herkenbosserweg/Boslaan, aan de grensovergang Rothenbach te Vlodrop (gemeente Roerdalen).

Bronnen

  • Gemeente Roerdalen;
  • Limburgse monumenten vertellen 1940-1945 van H.J. Mans en A.P.M. Cammaert. (Maastricht, Stichting Historische Reeks Maastricht, 1994). ISBN 90 70356 67 8;
  • Mens & Dier in Steen & Brons door Peter en René van der Krogt.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht