Adopteer een monument

Herdachte groepen: Vervolgden Nederland
Ontwerper: Amsterdamse Binnenvaartsociëteit
Onthulling: 16 mei 1981
Adopteer dit monument.

Grave, 'Joods monument' (Foto: M. Janssen Reinen)

Het monument

Vorm en materiaal
Het 'Joods monument' in Grave is een koperen plaquette met tekst.

Tekst
De tekst om de plaquette luidt:
'TER NAGEDACHTENIS AAN DE JOODSE GEMEENSCHAP TE GRAVE.'

Wijziging
Het oorspronkelijke monument is vervangen door een kopere plaquette. Het monument bestond uit  een plaquette met aan de rechterkant een brokstuk van de oprichtingssteen van een synagoge. Het gedenkteken was 50 centimeter hoog en 1 meter 20 breed. Een oud-Gravenaar heeft de gemeente gemeld dat de tekst op deze steen niet klopt. Hij kon zich nog herinneren dat na de oorlog de steen, voorzien van Hebreeuwse tekens, nog met deze Hebreeuwse tekens op de muur zat. Dat zou betekenen dat deze tekens niet door de Duitse bezetter is verwijderd. Omdat de gemeente Grave niet met zekerheid kon achterhalen wat de oorzaak zou kunnen zijn, is de oude plaat verwijderd en is er een nieuwe koperen plaat in de plaats gekomen. 

De tekst op het oorspronkelijke monument luidde:

'IN 1871 GEBOUWD ALS SYNAGOGE
VOOR DE JOODSE GEMEENSCHAP VAN GRAVE.
ONDER DUITSE BEZETTING EINDIGDE DIE BESTEMMING
EN WERD DE TEKST VAN DEZE STEEN AFGESLAGEN'.

Locatie niet correct? Geef een verbeterde locatie door.

De geschiedenis

Het 'Joods monument' herinnert de inwoners van Grave aan de jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Sinds juli 1940 werd de bewegingsvrijheid van joden beperkt. Ook werden joodse ambtenaren en onderwijskrachten ontslagen. Op 5 maart 1941 moesten burgemeesters alle joodse inwoners aanmelden. Ook werd de oprichtingssteen van de synagoge in Grave vernield.

Onthulling
Het monument is onthuld op 16 mei 1981.

Locatie
Het monument is geplaatst op de hoek Oliestraat/Korte Rogstraat te Grave.

Bronnen

  • Gemeente Grave;
  • Ter nagedachtenis en ter bezinning - Oorlogs- en verzetsmonumenten in Nijmegen en omgeving van Margreet Janssen Reinen, Miep Janssen Reinen-Wannet en Ab Uijen. (Molenhoek 1994). ISBN 90-71832-25-2.
  • Dhr. Timmermans.

Herdenking aanmelden

Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats en wordt er in heel Nederland herdacht. Daarnaast zijn er door het jaar heen herdenkingen waar specifieke groepen slachtoffers of bijzondere gebeurtenissen worden herdacht, zoals de Indiëherdenking op 15 augustus en de Nationale Holocaust Herdenking (laatste zondag van januari).
Wij brengen al deze herdenkingen onder in de herdenkingskalender. Alle herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties en vredesoperaties daarna in Nederland kunt u aanmelden.
Er is nog geen herdenking bij dit monument aangemeld. Dat kunt u hier doen.

Persoonlijke bijdragen van onze bezoekers

Heeft u een persoonlijk verhaal met betrekking tot dit monument en/of de geschiedenis waarnaar deze verwijst? Deel uw verhaal hier en help ons de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend te houden.

Let op: wilt u een wijziging voor deze monumentpagina (bijvoorbeeld een correctie of aanvulling) doorgeven? Neem dan contact met ons op.

Heeft u een vraag of wilt u ons iets melden? Kijk bij de veel gestelde vragen of stuur ons een bericht

Bijdragen

Jan Timmermans | 11 juli 2018

Dit oorlogsmonument blijkt nu geen oorlogsmonument meer te zijn.
Een oud-Gravenaar heeft de gemeente gemeld dat de tekst op deze steen niet klopt. Hij kon zich nog herinneren dat na de oorlog de steen, voorzien van Hebreeuwse tekens, nog met deze Hebreeuwse tekens op de muur zat. Dat zou betekenen dat - zoals de omschrijving nu aangeeft - deze tekens niet door de Duitsers is verwijderd. Omdat de gemeente Grave niet met zekerheid kon achterhalen wat nu wel de oorzaak zou kunnen zijn, is de oude plaat verwijderd en is er een nieuwe koperen plaat in de plaats gekomen. Deze plaat heeft het opschrift: "Ter nagedachtenis aan de joodse gemeenschap te Grave".
Het is dus geen oorlogsmonument meer en kan van deze lijst afgehaald worden.
Derhalve kan dit oorlogsmonument