4meiOverlay

Dossier 2018


Laat u, na het lezen van de jaarthematekst Verzet als voorbeeld, verder inspireren door de artikelen en filmfragmenten in het themadossier.

Dit dossier biedt extra verdieping aan allen die op of in aanloop naar 4 en 5 mei 2018 een herdenking of viering organiseren.

Verzet in voordrachten tijdens herdenkingen


 

Wallenberg

Burgemeester Jozias van Aartsen, toespraak bij de Wallenberg-herdenking 30 oktober 2012

De Haagse burgemeester spreekt over de Zweedse diplomaat en verzetsstrijder Raoul Wallenberg. Volgens Van Aartsen "de grootste held van de twintigste eeuw" die veel Joden redt door hen visa naar neutrale landen te verschaffen.

Download de toespraak artikel (pdf) 


 

Vanderlaan(1)Burgemeester Eberhard van der Laan, Geen verleden tijd, voordracht 4 mei 2014 Dam

De Amsterdamse burgemeester spreekt over verzet, vervolging en zijn eigen familie. Op indringende wijze vertelt hij waarom deze oorlog "geen gewone geschiedenis" wordt.


Download de toespraak (pdf)


 

DokwerkerBurgemeester Eberhard van der Laan, toespraak bij herdenking Februaristaking 25 februari 2016

Tijdens de herdenking 75 jaar Februaristaking spreekt de Amsterdamse burgemeester over "de enige algemene staking tegen de Jodenvervolging in Europa". Ook spreekt hij over pijn, omdat de staking de deportatie van Joden niet heeft kunnen voorkomen.

Lees het interview op de website van de Gemeente Amsterdam


 

Oranjehotel

Jolanda Withuis, Mentale competentie en gezamenlijkheid als prestatie, toespraak tijdens de Oranjehotel-herdenking op 1 oktober 2016

Socioloog en NIOD-onderzoeker Withuis spreekt in haar herdenkingsrede over verzet, verzetsmannen gevangen in het Oranjehotel, verzetsman Pim Boellaard en kamp Natzweiler. 

Lees de toespraak op de website van het Oranjehotel (pdf)


 

Verzet in muziek en gedichten

 

BloemendaalHans Henkemans, Bericht aan de levenden (1964)

Muziekstuk gecomponeerd door Hans Henkemans ter gelegenheid van twintig jaar bevrijding. De compositie is geïnspireerd op de Eerebegraafplaats Bloemendaal.


Lees meer over en luister de muziek op WO2-Muziek.nl


 

JancampertJan Campert, gedicht Rebel, mijn hart

Campert schrijft in het voorjaar van 1941 dit krachtige verzetsgedicht. Componist Marius Flothuis gebruikt de tekst voor zijn compositie Twee sonnetten


Lees meer over de muziek op WO2-Muziek.nl


 

Jancampert

Jan Campert, gedicht Het lied der achttien doden (1941)

In 1941 schrijft Campert dit beroemde gedicht over achttien verzetsstrijders die in de cel hun executie afwachten. Twee jaar nadien wordt het gedicht illegaal uitgegeven.


Lees het gedicht op de website van het Verzetsmuseum Amsterdam 


 

RemcocampertRemco Campert, gedicht Iemand stelt de vraag (1970)

Campert gaat in dit bekende en indrukwekkende gedicht in op de redenen om in verzet te gaan.



Lees het gedicht op de website van het Verzetsmuseum Amsterdam


 

JoostprinsenGedichten voorgedragen door Joost Prinsen, 2016

Tijdens de Februaristakingherdenking in 2016 draagt acteur Joost Prinsen vier krachtige verzetsgedichten voor.


Lees de gedichten op de website van de Februaristaking


 

Verzet in getuigenverhalen en documentaires

 

Mirjam

Jong in oorlog: Verraad of verzet in de oorlog

In deze aflevering van de serie wordt het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog belicht. Ooggetuigen, zoals de verzetsvrouw Mirjam Ohringer, spreken over hun oorlogsverleden.


Bekijk de video op Youtube


 

MonumentenSprekende beelden – verhalen bij verzetsmonumenten

Het Nationaal Comité heeft verhalen bij verzetsmonumenten verfilmd. Alle geïnterviewden geven een indringend beeld van het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog.


Bekijk de getuigenverhalen


 

AnderetijdenAndere Tijden: dossier verzet 

In dit dossier van Andere tijden zijn verschillende afleveringen over verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog bijeen gebracht. 


Bekijk het dossier op de website van Andere Tijden


 

Verzet in Indië 

 

Groene

Onno Sinke, ‘Vergeten verzet in Nederlands-Indië. Strijden voor erkenning’ in De Groene Amsterdammer 12 augustus 2009

Sinke gaat in dit boeiende artikel in op verzet tegen de Japanse bezetter van Nederlands-Indië. Een voor velen onbekend thema. 

Lees het artikel op de website van de Groene Amsterdammer


 

HnHerman Keppy, ‘Indische Nederlanders in het verzet’ in: Historsch Nieuwsblad 5/2015

NIOD-onderzoeker Keppy gaat in dit artikel in op het verzet dat werd gepleegd door Indische Nederlanders tijdens de oorlog in Nederland. Ook een voor velen onbekende geschiedenis.


Lees het artikel op de website van het Historisch Nieuwsblad


 

Joods verzet

 

Hn

Marjanne Romkes-Foppen, ‘Joods verzet in de Tweede Wereldoorlog’ in: Historisch Nieuwsblad

Romkes-Foppen beschrijft in dit artikel hoe ook Joden actief waren in het verzet tijdens de oorlog in Nederland.


Lees het artikel op de website van het Historisch Nieuwsblad


 

Nos(2)Jeroen Wielaert ‘Nieuw licht op Joods verzet in Nederland’ op nos.nl 24 april 2015

Wielaert diept naar aanleiding van de publicatie van het boek Waren mijn ogen een bron van tranen de rol van het Joodse verzet tijdens de oorlog verder uit.


Lees het artikel op de website van de NOS


 

Vrouwen in het verzet

 

Jacoba

Marjan Schwegman, ‘Hoe vrouwen uit het verzet verdwenen’ in: Trouw 19 april 2015

Oud-NIOD-directeur Schwegman bespreekt in dit boeiende essay hoe en waarom de rol die vrouwen in het verzet speelden ‘onzichtbaar’ is gemaakt na de oorlog.


Lees het artikel op de website van Trouw


 

Isgeschiedenis‘Heldhaftige vrouwen in WOII: protest&verzet’ op isgeschiedenis.nl

In dit artikel wordt ingegaan op de onderbelichte rol van vrouwen in het verzet tijdens de oorlog.



Lees het artikel op de website van het isgeschiedenis.nl


 

Verzet de diepte in

 

Two

Verzet op tweedewereldoorlog.nl

Op deze portal is informatie te vinden over verschillende aspecten van de Tweede Wereldoorlog, gastsprekers, oorlogsmusea en archieven. Deze pagina gaat over verzet in al zijn veelzijdigheid.


Bezoek de website


 

TamesIsmee Tames, Verzet is politiek met andere middelen, Onderzoek uitgelicht jaargang 6, nummer 2, september 2017

Onderzoeker en hoogleraar Ismee Tames geeft in deze column haar visie op verzet, oorlog en politiek: "Zoals Clausewitz laat zien dat oorlog - en dus ook verzet - politiek met andere middelen is, zo horen protest en discussie tot ons normale politiek repertoire."

Lees het artikel op de website van Onderzoek uitgelicht