Ambassadeurs van de Vrijheid: Claude, Flemming, Son Mieux, Wende

Claude, Flemming, Son Mieux en Wende vliegen op 5 mei 2024 als Ambassadeurs van de Vrijheid door Nederland om op te treden op de Bevrijdingsfestivals en samen met de bezoekers stil te staan bij het belang van vrijheid. Een begrip dat voor ieder van hen weer een andere betekenis en lading heeft.

‘Mijn vrijheid is dat we leven in een land waar je niet hoeft te vrezen voor je veiligheid’

Zanger Claude trad in 2023 op tijdens het 5-mei concert op de Amstel. Hij is zeer vereerd om nu Ambassadeur van de Vrijheid te zijn, omdat hij zelf heeft ervaren hoe het is om in een niet-vrij land te leven. Claude draagt graag zijn steentje bij en gebruikt daarvoor zijn muziek.

Claude Kiambe (20) vluchtte op zijn 9de met zijn moeder, drie broers en drie zussen vanuit Congo naar Nederland. Ze woonden in een asielzoekerscentrum in Alkmaar en verhuisden later naar Enkhuizen.

Hij vindt het belangrijk om voor vrijheid te staan en neemt zijn taak heel serieus. ‘Ik heb als voorbereiding een podcast geluisterd waarin Dieuwertje Blok uitlegt dat haar vrijheid misschien wel anders is dan mijn vrijheid. Net als haar vind ik het juist heel belangrijk dat het voor iedereen kan variëren.’ En wat is zijn vrijheid? ‘Mijn vrijheid is dat we leven in een land waar je niet hoeft te vrezen voor je veiligheid. Maar mijn vrijheid is ook het kunnen eten en drinken wat ik wil en wanneer ik het wil.’ Uit eigen ervaring weet hij dat dit niet allemaal vanzelfsprekend is. ‘Ja, ik denk dan terug aan die tijd dat ik niet wist waar mijn volgende maaltijd vandaan zou komen. Dat is heel lastig uit te leggen aan iemand die het niet zelf heeft meegemaakt.’

Net als het gevoel van veiligheid, want daar ontbrak het aan tijdens zijn jeugd in Congo. “In dit land ben ik veilig en kan ik doen wat ik wil. Ik ben nog wel met mijn verleden bezig en sta daar bij stil, want het heeft me gevormd als persoon.” Hoe heeft het hem gevormd? “Ik kan nu meer genieten en probeer overal het beste uit te halen. Het heeft mij gestimuleerd om door te gaan en het beste uit mezelf te halen.”

Muziek speelt een belangrijke rol in zijn leven. Het heeft hem als klein jongetje in Congo al door moeilijke tijden geholpen. “Voor iedere artiest is het een uitlaatklep. Het is heel bijzonder om je gedachten op papier te zetten en dat je dan iets creëert waar je gevoel en fantasie in zit. Het is heel fijn om daar alles in kwijt te kunnen. En om dan vervolgens je muziek te delen tijdens een Bevrijdingsfestival. Dat is heel bijzonder en dan zie je met eigen ogen welke impact jouw muziek heeft op mensen. Ik zie het publiek dansen, maar ook huilen, en dat raakt me echt.”

Claude geniet met volle teugen van elk optreden. Op 5 mei wil hij zijn publiek meegeven elke dag proberen stil te staan bij de dingen die ze gelukkig maken. “Ook als je het heel zwaar hebt, helpt dit, want van stilstaan bij ellende ga je je niet beter voelen. Ik kijk altijd naar wat ik wél heb en daar ben ik dankbaar voor.”

‘Met liedjes kan je muren doorbreken, bergen verzetten, troosten, confronteren en inspireren.’

Artiest Wende (45) combineert moeiteloos verschillende muziekstijlen, van pop en elektronisch tot jazz en klassiek. Ze heeft een Edison in bijna elke categorie gewonnen en een Gouden Kalf-nominatie als actrice. Haar laatste album Sterrenlopen werd goed ontvangen op Lowlands, met uitverkochte clubtours en lovende recensies.

Als Ambassadeur van de Vrijheid wil ze uitdragen dat vrijheid een universeel basisrecht zou moeten zijn. “We moeten de mensen vieren die met de grootst mogelijke moed voor die vrijheid hebben gevochten. Ik heb veel gereisd en dat opent je ogen. Maar ook door alles wat je in het nieuws ziet, sta ik er steeds meer bij stil hoe fragiel vrijheid is.” Ze vindt het een eer om zich hiervoor te mogen inzetten in de aanloop naar 5 mei. “Iemand heeft mij een emo-activist genoemd en dat vind ik wel mooi. Ik zing over de zware én vrolijke dingen van het leven. Met liedjes kan je muren doorbreken, bergen verzetten, troosten, confronteren en inspireren.”

Wende heeft het gevoel dat onze enige redding het gevoel van empathie is dat we voor elkaar kunnen opbrengen. Dat is haar boodschap op 5 mei. “Taal is voor mij een middel om dat over te brengen; door te zingen over kwetsbare emoties als verdriet en woede, die ons mens maken. Er worden mensen opgepakt alleen door de dingen die ze zeggen. Wij leven gelukkig in een land waar we vrij zijn om alles te zeggen. Laten we dat koesteren en mensen een stem geven die dat niet kunnen.”

Haar laatste album Sterrenlopen sluit hierop aan en gaat over het gegeven dat we het niet alleen kunnen. “We moeten het samen doen, en dat kan alleen als je naar een ander kijkt en die genoeg vrijheid geeft. Elke stem verdient het om gehoord en gerespecteerd te worden. Soms reageren we te snel op een ander, en luisteren niet echt. Mensen zijn bang als iemand anders iets anders denkt, maar we zijn met 7 miljard mensen die allemaal anders zijn.”

Wende weet al precies welke nummers ze op 5 mei gaat zingen. Nummers die allemaal relevant zijn, zoals Lege Stoelen en Troostzoekers. En Bloed in mijn Bloed over haar sterke oma die ze nooit heeft gekend, maar op wie ze wel lijkt. Haar oma zat met drie kleine kinderen in een Jappenkamp, haar opa in een ander kamp. “En daar zijn ze beschadigd uitgekomen, dat werkt echt generatieslang door. Ik heb nu de ruimte om dingen op te ruimen, dat kon mijn oma niet. Daar was destijds geen tijd voor, het was puur overleven. Zo vond ik het altijd lastig om hulp te vragen – ik moest het zelf doen. Dat komt vast van haar.”

‘Met muziek kun je een stip op de horizon zijn voor mensen’

Zanger Camiel Meiresonne en violist Maud Akkermans vertellen namens de band Son Mieux over het ambassadeurschap. Met hun muziek zetten ze graag negatieve ervaringen om in een hoopvolle boodschap. Vrijheid draait voor Son Mieux om jezelf kunnen uiten.

De zeskoppige band Son Mieux bestaat al bijna 10 jaar. In 2022 braken ze door bij het grote publiek met hun hit Multicolor. Al sinds hun bestaan treden ze op op Bevrijdingsfestivals. Camiel: “Het leek me altijd een enorme eer om Ambassadeur van de Vrijheid te mogen zijn.” Maud vult aan: “We hebben het er zeker over gehad binnen de band, dus het is heel gaaf dat die wens nu uitkomt.” Camiel vertelt dat ze door de jaren heen steeds meer de betekenis van de Bevrijdingsfestivals zijn gaan begrijpen. “Als je jonger bent, kom je vooral voor de muziek en om een feestje te vieren. Nu we ouder worden, krijgt zo’n dag steeds meer lading.”

Het eerste nummer dat de band uitbracht is Feels. Camiel: “Dat gaat over een thuis vinden in jezelf door jezelf te mogen uiten. Ik was 21 jaar toen ik dat schreef en ik was bezig met zelfontplooiing. De vrijheid om jezelf te uiten is daarvoor de basis. Het zijn een soort leefregels voor ons geworden.” En een belangrijke boodschap van Son Mieux die ze uitdragen in hun shows.

Samen met een artiest die uit Rusland is gevlucht gaat Son Mieux voor 5 mei een nieuwe versie maken vanFeels. Maud: “We gaan in gesprek met deze artiest die niet vrij is zich te uiten zoals die wil. Wij hebben natuurlijk een luxepositie in dit land waarin dat wel kan en mag. Voor ons waren er veel kansen en middelen om muziek te maken. Dit is voor ons een kans om uit die bubbel te komen.”

Camiel vervolgt: “Ons hele oeuvre is nu meer naar buiten gericht in plaats van naar binnen, zoals in het begin. Het nummer Multicolor gaat over de buitenwereld en dat we elkaar als mensen moeten zien in plaats van in stigma’s te denken. We hebben hele verschillende levens. Hoe meer je over elkaar weet, hoe beter je op dezelfde golflengte kan zitten. Daarom willen we het verhaal delen van iemand die Rusland uit moest vluchten, omdat je die kant van deze oorlog niet vaak hoort.” Camiel en Maud verheugen zich er het meest op om op 5 mei samen te zingen.

‘Mijn Surinaamse opa is naar Nederland gekomen voor de vrijheid.’

Flemming is zeer vereerd om als Ambassadeur van de Vrijheid zijn steentje te mogen bijdragen. “Het is een stip op de horizon voor artiesten.” Hij voelt zich extra verbonden met het thema door zijn Surinaamse opa die naar Nederland kwam voor de vrijheid.

Zanger Flemming Viguurs (27) is geboren en getogen in Den Bosch. Hij is vernoemd naar Freddie Mercury en voorbestemd om artiest te worden. Flemming speelde in grote musicals als Ciske de Rat en Kruimeltje. In 2016 won hij Giels TalentenJacht en trad op op Pinkpop. Na eerdere Engelse successen, stapte hij over op Nederlandstalige muziek.

Toen hij hoorde dat hij ambassadeur mocht zijn, belde Flemming als eerste zijn moeder. “Dit is zo’n typisch bucketlistdingetje, heel vet om de shows langs te gaan in het hele land.” Hij ziet die dag echt als een viering. “Ik probeer onderwerpen niet heel heftig te maken, maar er juist een vrolijke draai aan te geven, dat past bij 5 mei. Ik heb ook liedjes over serieuze onderwerpen, maar het liefst vrolijk ik mensen op. Dat is de reden dat ik muziek maak. Het is heel fijn om te horen dat mensen wat aan mijn liedje hebben als ze bijvoorbeeld liefdesverdriet hebben. Ik probeer ook altijd om iets persoonlijks om te zetten in iets herkenbaars voor anderen.”

Wat betekent vrijheid voor hem? “Met alles wat er nu om ons heen gebeurt in de wereld, mogen we in onze handjes knijpen dat we in een land wonen met zo’n goed systeem en vrede.” Ook het na kunnen jagen van ambities om carrière in de muziek te maken voelt voor Flemming als vrijheid aan. “Ik heb van mijn ouders de vrijheid gekregen om vol voor de muziek kan gaan. Zonder plan B, maar alle focus op plan A. Ze hebben nooit gezegd; kies voor zekerheid, maar juist: doe iets waar je gelukkig van wordt.”

En hij heeft nog een andere persoonlijke band met het thema vrijheid: zijn Surinaamse opa. “Mijn opa is naar Nederland gekomen voor de vrijheid om te kunnen studeren en de vrijheid om zelf de liefde te vinden in plaats van te worden uitgehuwelijkt. Als hij die vrijheid niet had gehad, was ik er niet geweest.” Zijn opa is overleden toen Flemming negen jaar was. Hij herinnert zich nog goed hoe zijn opa in de keuken stond te koken. Voor 5 mei gaat Flemming een podcast maken over zijn opa. “Ik ben heel benieuwd naar die tak van de familie, daar is nog niet veel over bekend dus dat gaan we uitzoeken. Ik ben trots op mijn Surinaamse roots.”

Flemming kijkt uit naar de optredens op Bevrijdingsdag: “Op 5 mei gaan we doen waar wij artiesten goed in zijn en dat is lekker muziek maken en een feestje bouwen! Als mensen vrolijk worden, is mijn missie geslaagd. De kunst is om echt van het moment te genieten en er volledig bij stil te staan.”


Dit artikel verscheen eerder in NC Magazine nr. 25 (voorjaar 2024). Het artikel is geschreven door Dorine van der Wind, de foto’s zijn van Jaap Scheeren.

Tooltip contents