Terug naar overzicht
Polizeigefängnis Haaren
- type spoor
-
Gijzelaarskamp
- lokatie
-
Rijksweg 9
Haaren - ontstaan
- 1941
Polizeigefängnis Haaren
Vanaf 1941 is het Groot-Seminarie in Haaren in gebruik als gijzelaarskamp en later als gevangenis. Ongeveer 3000 mensen hebben er gevangen gezeten. De laatste gevangenen zijn in 1944 vertrokken.
Bronnen:
Bronnen:
Bezoek
Op 7 juni 1941 zijn de inwoners van het Groot-Seminarie in Haaren bijna allemaal in Den Bosch bij de jaarlijkse priesterwijding in de Sint-Jan en de feestelijke maaltijd in het Bisschoppelijke paleis. Ondertussen lopen er op het seminarie een paar Duitse officieren rond, onder wie Hauptsturmführer Wilhelm Ignatz Panhuis. Hij onderzoekt het hele gebouw. Drie maanden later krijgt het seminarie het bevel om te ontruimen.
Vergelding
In juni 1942 komt er een grote groep gijzelaars in Haaren aan. Als vergelding voor het gevangen zetten van Duitse burgers in het voormalige Nederlands-Indië. Het gouvernement heeft daar als reactie op de Duitse inval in Nederland meer dan 2000 Duitsers onder slechte omstandigheden opgesloten. De Duitse troepen reageren hierop door een select gezelschap van vooraanstaande mannen in de Nederlandse samenleving, onder wie politici en kunstenaars, te arresteren. Eerst worden ze ondergebracht in concentratiekamp Buchenwald. Maar zodra het seminarie ontruimd is, worden zij daar als gijzelaars opgesloten om Nederlanders ervan te weerhouden verzet of sabotage te plegen.
Kunstenaars
Net als in het nabij gelegen gijzelaarskamp Beekvliet worden de gijzelaars mild behandeld. Vooral kunstenaars kunnen in relatieve vrijheid door blijven werken. Willem Andriessen heeft er zijn ‘Lied van Haaren’ gecompeneerd. Anders dan in Beekvliet is het eten er echter slecht. Zeker in het begin. Kampcommandant Wacker laat dat ook weten in een vergadering met de burgermeesters van Oisterwijk, Haaren en Berkel-Enschot. De bevolking houdt inzamenlingsacties en met het ‘karretje van Haaren’ wordt er eten naartoe gebracht.
Spanning stijgt
Op 15 augustus 1942 worden vijf gijzelaars van Beekvliet en Haaren geëxecuteerd. De spanning in het kamp stijgt hierdoor. Op 6 november 1942 worden de gijzelaars overgeplaatst naar Beekvliet om plaats te maken voor gevangenen. Drie artsen en een pater blijven vrijwillig achter om voor de gevangenen te zorgen en hun isolement te doorbreken. Sommigen zitten maar heel kort in Haaren. Anderen blijven er veel langer. Het regime wordt ook steeds harder en martelingen zijn geen uitzondering.
Bevrijding
Bij de bevrijding hebben de geallieerden gebruik gemaakt van het seminarie. In 1968 is het gebouw gesloten.
Op 7 juni 1941 zijn de inwoners van het Groot-Seminarie in Haaren bijna allemaal in Den Bosch bij de jaarlijkse priesterwijding in de Sint-Jan en de feestelijke maaltijd in het Bisschoppelijke paleis. Ondertussen lopen er op het seminarie een paar Duitse officieren rond, onder wie Hauptsturmführer Wilhelm Ignatz Panhuis. Hij onderzoekt het hele gebouw. Drie maanden later krijgt het seminarie het bevel om te ontruimen.
Vergelding
In juni 1942 komt er een grote groep gijzelaars in Haaren aan. Als vergelding voor het gevangen zetten van Duitse burgers in het voormalige Nederlands-Indië. Het gouvernement heeft daar als reactie op de Duitse inval in Nederland meer dan 2000 Duitsers onder slechte omstandigheden opgesloten. De Duitse troepen reageren hierop door een select gezelschap van vooraanstaande mannen in de Nederlandse samenleving, onder wie politici en kunstenaars, te arresteren. Eerst worden ze ondergebracht in concentratiekamp Buchenwald. Maar zodra het seminarie ontruimd is, worden zij daar als gijzelaars opgesloten om Nederlanders ervan te weerhouden verzet of sabotage te plegen.
Kunstenaars
Net als in het nabij gelegen gijzelaarskamp Beekvliet worden de gijzelaars mild behandeld. Vooral kunstenaars kunnen in relatieve vrijheid door blijven werken. Willem Andriessen heeft er zijn ‘Lied van Haaren’ gecompeneerd. Anders dan in Beekvliet is het eten er echter slecht. Zeker in het begin. Kampcommandant Wacker laat dat ook weten in een vergadering met de burgermeesters van Oisterwijk, Haaren en Berkel-Enschot. De bevolking houdt inzamenlingsacties en met het ‘karretje van Haaren’ wordt er eten naartoe gebracht.
Spanning stijgt
Op 15 augustus 1942 worden vijf gijzelaars van Beekvliet en Haaren geëxecuteerd. De spanning in het kamp stijgt hierdoor. Op 6 november 1942 worden de gijzelaars overgeplaatst naar Beekvliet om plaats te maken voor gevangenen. Drie artsen en een pater blijven vrijwillig achter om voor de gevangenen te zorgen en hun isolement te doorbreken. Sommigen zitten maar heel kort in Haaren. Anderen blijven er veel langer. Het regime wordt ook steeds harder en martelingen zijn geen uitzondering.
Bevrijding
Bij de bevrijding hebben de geallieerden gebruik gemaakt van het seminarie. In 1968 is het gebouw gesloten.
Sporen in de omgeving