Oorlogsmonumenten - Verzet Nederland

Verzet Nederland

  • Markelo, 'Provinciaal Verzetsmonument Overijssel'

    Ik leef nog, omdat de leider me te jong vond

    Han Hollander

    In de zomer van 1943 vraagt een vriend aan Han Hollander (1927) of hij een pakje met pistolen en patronen wil bezorgen. Dat doet hij en vanaf dat moment wordt hij - op de fiets en in korte broek - ingezet voor allerlei verzetsactiviteiten in Zwolle. Eind oktober 1944 mag hij tegen zijn zin niet meedoen aan een gevaarlijke actie, omdat de leider hem te jong vindt. Bij een razzia worden zes mannen van zijn groep gearresteerd en enkele dagen later publiekelijk gefusilleerd. Het Provinciaal Verzetsmonument in Markelo herinnert aan deze verloren levens. Lees meer

  • Deventer, 'Twentolmonument'

    Uit mijn zolderraam zag ik hoe ze de mensen doodschoten

    Cor Bats

    Begin april 1945. De Canadese bevrijders naderen Deventer. Een verzetsgroep van studenten bevindt zich in de Twentol smeeroliefabriek. Vanaf dat punt moeten ze voorkomen dat de Duitsers een brug opblazen. Duitse soldaten nemen de fabriek onder vuur en leiden vijf verzetsstrijders naar een speeltuin waar ze worden gefusilleerd. Met hen ook een Duitse soldaat, die weigert aan de moordpartij mee te doen. De twaalfjarige Cor Bats (1933) ziet het vanuit een zolderraam gebeuren. 'Moordenaars', schreeuwde mijn vader, maar niemand deed wat. Het Twentolmonument herinnert aan dit drama. Lees meer

  • Almere, 'Bos der Onverzettelijken'

    Leven in de geest van de onverzettelijken

    Harry Verheij

    Tramconducteur Harry Verheij (1917) maakt deel uit van de 'tramgroep', een communistische verzetsgroep die medeorganisator is van de Februaristaking. In Zuid-Holland geeft hij leiding aan opbouwen van het 'illegale apparaat'. Diverse kameraden bekopen het verzetswerk met de dood. "We mogen de slachtoffers van het fascisme niet vergeten", vindt Verheij, die van 1966 tot 1978 CPN-wethouder van Amsterdam is. Vanaf 1992 is er het Bos der Onverzettelijken in Almere - met 2.133 bomen - een voor elke gefusilleerde verzetsstrijder. Lees meer

  • Tilburg, Monument Koninklijke Nederlandse Brigade Prinses Irene

    De Prinses Irene Brigade heeft Tilburg bevrijd

    Rudi Hemmes

    Bij het uitbreken van de oorlog weet Rudi Hemmes (1923) één ding zeker: hij moet naar Engeland om van daaruit de Duitsers te verdrijven uit Nederland. Samen met zijn vriend Bob lukt het hem eind '43 in Engeland te komen. Daar worden ze ingelijfd bij de Prinses Irene Brigade. De 1.100 man tellende brigade maakt de overtocht naar Normandië in augustus '44, achter de geallieerden aan. Via België arriveren ze in Zuid-Nederland, waar ze op 24 oktober Tilburg bevrijden, samen met een Schotse brigade. Het monument op het Stadhuisplein herinnert hieraan. Lees meer

  • Leusden, Gedenkplaats Kamp Amersfoort

    Verzet in gevangenschap

    Frans van den Berg jr.

    Het is 1940. Frans junior is 9 jaar. Op 10 mei wordt hij midden in de nacht wakker. Vliegtuigen komen over. Er wordt geschoten. Later valt de politie zijn ouderlijk huis binnen en wordt zijn vader meegenomen. Hij belandt in Kamp Amersfoort. De meeste gevangenen gaan naar vernietigingskampen. Maar Frans senior wordt als kok aan het werk gezet. Eerst voor de gevangenen, later ook voor de Duitse kampcommandant. Hij laat een kistje maken met een dubbele bodem. Zo brengt ‘Frans de kok’ eten naar de commandant en smokkelt hij geheime gegevens naar buiten. Lees meer

  • Amsterdam, 'De Dokwerker'

    De angst lag als een deksel over Amsterdam

    Mien ten Dam-Pooters

    Bijna alle naaisters lopen mee naar de Februaristaking op de Noordermarkt. Het is februari 1941. Mien ten Dam-Pooters (1917) legt het naaiatelier waar ze werkt plat. De hele familie Pooters, vader, moeder en zeven kinderen, is actief in het verzet. Broer Pam bekoopt dit met de dood in 1943. Tot voor kort sprak ze op scholen over de oorlog toen en racisme nu. Of, zoals ze haar Marokkaanse overbuurman uitlegt, allochtoon zijn betekent dat je zelf of je ouders niet in Nederland geboren zijn. Meer niet. "Met onderscheid maken is niks mis, het mag alleen niet tot discriminatie leiden". Lees meer

  • Utrecht, monument in Fort De Bilt

    Sie worden erschossen

    Velo Bierman

    Vijf patronen per persoon. Daar moeten Ruud 'Velo' Bierman (1916) en andere gemobiliseerde militairen het mee doen op 10 mei 1940. Na de capitulatie moet hij voor de Duitsers in de Opbouwdienst gaan werken. Ondertussen raakt hij betrokken bij het verzet. Hij leert doden zonder wapens. Zijn groep wordt verraden. Hardhandig arresteert de Grüne Polizei 120 mannen. Eindeloze martelende verhoren volgen. 'Sie worden erschossen' luidt op een dag de boodschap. Het vonnis zal worden voltrokken in Fort De Bilt. De spelling van zijn naam redt hem. Zijn nieuwe bestemming wordt kamp Natzweiler. Mensen die daarheen gaan verdwijnen 'in nacht en nevel'. Lees meer

  • Utrecht, 'Monument voor Gevallen Spoorwegpersoneel'

    Ook in het heden kan nog van alles kan misgaan

    Aad Veenman

    Elk jaar op 4 mei, klokslag 20.00 uur, staan alle treinen stil. Uit respect voor alle slachtoffers van oorlogshandelingen. Het geweten van NS-medewerkers staat in de Tweede Wereldoorlog onder grote druk. Mensen moeten kunnen blijven reizen. Voedseltransporten moeten kunnen doorgaan. Maar de bezetter dwingt de NS ook om mee te werken aan de transporten van mensen naar werk- en vernietigingskampen. Een inktzwarte herinnering. Op 17 mei 1944 leggen 30.000 personeelsleden hun werk neer. Dat blijft zo tot het eind van de oorlog. Aad Veenman (1947), president-directeur, biedt in 2005 publiekelijk excuses aan voor het aandeel van de NS in de deportatie. Lees meer

  • Den Haag, Madurodam

    Ik ben enorm trots op George Maduro

    Paul Comenencia

    Paul Comenencia (1960) is sinds 2004 gevolmachtigd minister van de Antillen, de hoogste vertegenwoordiger van de Antillen in Nederland. George Maduro is zijn verzetsheld. Maduro was ook afkomstig uit de Antillen. Hij studeert rechten in Leiden als de oorlog uitbreekt. Met volle overtuiging zet hij zich in om het land te verdedigen. Nederland capituleert. George moet zich melden bij de bezetter, maar duikt onder. Hij sluit zich aan bij het verzet en helpt gestrande Engelse piloten vluchten. George heeft zelf minder geluk en wordt opgepakt. Hij sterft in Dachau. Lees meer

  • Ravenswoud, monument voor Anje Lok

    Silbertanne moord

    Janny Lok

    Anje Lok is in 1940 hoofd van de openbare lagere school in Ravenswoud. Een geliefde man in het dorp. Een warme vader. Direct vanaf het uitbreken van de oorlog neemt hij deel aan het ongewapende verzet. Janny (1932) en haar broertje Jaap weten niets. Hoe langer de oorlog duurt, hoe gevaarlijker het verzetswerk wordt. Vader Anje duikt niet onder. 'Anders pakken ze júllie', zegt hij tegen zijn vrouw. Op een nacht bellen twee SS-ers aan. Iedereen wordt wakker. Janny's vader moet meekomen. Op straat, voor de ogen van zijn vrouw en kinderen wordt hij doodgeschoten. Het geluid van Janny's huilende broertje verdwijnt nooit meer. Lees meer

Zoek een verhaal