Nederlandse Militairen 1940-1945
-
Soesterberg, 'Monument voor Gevallen Vliegers'
Hans Hellendoorn
Het duurt maar kort. Van 10 tot 14 mei 1940. Een paar
verkenningsvluchten voert Hans Hellendoorn
(1918) uit boven de Grebbelinie en boven Rotterdam. Dan geeft Nederland
zich over. Hellendoorn vertelt hoe ze in 1939 geen oorlog verwachtten, maar er
wel op voorbereid wilden zijn. Nadat Nederland zich heeft overgegeven is hij
verantwoordelijk voor het inzamelen van wapens. Nu is hij één van de drie
vliegeniers die nog in leven zijn van de veertig die samen zijn opgeleid in de
jaren dertig. Elk jaar komen ze bij elkaar bij de herdenking bij het Monument
voor Gevallen Vliegers.
Lees meer
-
Apeldoorn, 'Marechaussee-monument'
Gerardus Lafeber
De Amsterdamse
Jodenbreestraat tijdens de oorlog. Er is een avondklok, maar als Marechaussee mag
hij nog over straat. Sommige huizen zijn al leeg. De bewoners zijn weggevoerd,
de deuren kapot. Hij ziet niets, hoort niets, maar voelt de angst achter de
ramen. Hij kan het niet goed uitleggen. Maar als je het hebt meegemaakt, zegt
hij, vergeet je het nooit meer. Gerardus Lafeber (1920) zit in de oorlog bij de Marechaussee. Maar het Marechausseemonument in Apeldoorn roept bij hem vooral
dubbele gevoelens op. Hij vertelt waarom.
Lees meer
-
Arnhem, monument 'Birma-Siam Spoorweg'
Felix Bakker
Vierduizend mannen komen om bij de aanleg van de
Birma-Siam spoorlijn. Felix Bakker (1925) is vanaf zijn zestiende bij de
mariniers. Krijgsgevangen gemaakt door de Japanners gaat hij eind '42 op
transport naar Siam, nu Thailand. Hij overleeft de onbeschrijflijke
ontberingen. In Nederland wordt in 2005 een plaquette geplaatst op het monument
dat herinnert aan de slachtoffers van de Birma-Siam spoorlijn. Bakker leest
zestig van de vierduizend namen voor. Op 4 mei 2006 legt hij namens het Comité
Birma-Siam Spoorlijn een krans bij het Nationaal Monument op de Dam.
Lees meer
-
Den Dungen, 'Monument Poeldonk'
Martien en Albert Schuurmans
Op 12 mei 1940 vinden op de Poeldonk hevige gevechten plaats tussen Nederlandse en Duitse militairen. Vader en moeder Schuurmans schuilen met hun kleine kinderen in de kelder van hun boerderij. Iets verderop sneuvelen twee Zeeuwse 'jongens' en de majoor van hun bataljon. De Dungense bevolking wil in 1969 een monument voor hen oprichten. Vader Toon Schuurmans biedt zijn erf aan. Jaren later vindt zoon Martien oud-strijders en nabestaanden van de gedode soldaten terug. Stukje bij beetje wordt duidelijk wat er gebeurd is op de Poeldonk, die dag in 1940.
Lees meer
-
Barendrecht, 'Monument voor Nederlandse Militairen'
Victor Draaijer
De brug bij Barendrecht moeten ze innemen. Maar ze zijn niet
opgewassen tegen de Duitsers. Bevelen worden verkeerd begrepen, paniek breekt
uit en soldaten verlaten hun stellingen. Uiteindelijk ruimen ze het veld. Victor
Draaijer (1919) is één hen. 23 Mannen komen om. Een gedenksteen herinnert
hieraan. Voor Draaijer en z’n medesoldaten is het een klap als Nederland zich
kort daarna op 14 mei 1940 overgeeft: "Mensen huilden alsof ze iets dierbaars
moesten prijsgeven". Als krijgsgevangene komt hij terecht in Oud-Beijerland en
daarna in Duitsland. Tot in detail weet hij nog wat er bij Barendrecht
gebeurde.
Lees meer