Als mensen geen rekening meer met elkaar houden, loopt de vrijheid gevaar. Dat vindt een meer-derheid van de Nederlanders, zo blijkt uit het opiniedeel van het Nationaal Vrijheidsonderzoek 2008. Een groot deel van de bevolking denkt verder dat een evenwichtiger verdeling van geld en goederen een belangrijke bijdrage zou kunnen leveren aan het realiseren van wereldvrede. Het Nationaal Vrijheidsonderzoek wordt jaarlijks gehouden in opdracht van het Nationaal Comité 4 en 5 mei.
Driekwart van de ondervraagden denkt dat we in eigen land minder solidair zijn dan twintig jaar geleden. Bovendien verwacht ongeveer de helft dat de solidariteit in de komende jaren verder zal afnemen. Als de belangrijkste gevolgen van afnemende solidariteit noemen ze:
De mensen die aangaven dat de solidariteit afneemt, verwachten bijna allemaal op verschillende terreinen negatieve gevolgen. Minder solidariteit gaat volgens hen ten koste van:
- het respect voor elkaars rechten,
- de bescherming van de zwakkeren,
- een eerlijke verdeling van de welvaart,
- de mate waarin iedereen gelijke kansen heeft.
Verdeeldheid
Wat betekent de term ‘solidariteit’ voor Nederlanders?
73 procent van de ondervraagden onderschrijft de formulering van de commissie
Uitdragen kernwaarden van de rechtstaat: ‘Solidariteit betekent dat alle mensen in Nederland, en zeker degenen die in onvrijheid leven of die niet gelijkwaardig worden behandeld, aanspraak hebben op hulp en steun van anderen.
Meer solidariteit begint echter ook bij burgers zelf. Wanneer een grotere solidariteit persoonlijke consequenties heeft, zijn de ondervraagden minder eensgezind:
Wereldvrede‘In een veilig land wonen’ –
Freedom from fear – één van de
Four Freedoms van Franklin D. Roosevelt – wordt door 54 procent van de ondervraagden als belangrijkste vrijheid onderschreven. Nederlanders maken zich vanuit internationaal perspectief het meest zorgen over terrorisme en oorlogen. De onderwerpen die met solidariteit te maken hebben, zoals armoede en de kloof tussen arm en rijk, nemen een middenpositie in
De ondervraagden zijn nog steeds tamelijk pessimistisch over de kans dat er ooit een einde komt aan oorlogen in de wereld. Acht op de tien verwacht dat er nooit wereldvrede zal komen. Op de vraag wat er nodig zou zijn om dit toch te bereiken, noemen ze:
- het bevorderen van democratie en het bestrijden van dictaturen
- Een evenwichtiger verdeling van geld en goederen
- goed onderwijs voor iedereen
Er is brede steun voor de opvatting dat mensenrechten vóór economische belangen dienen te gaan. Zelfs bij een mindere economie moet Nederland geld blijven geven aan ontwikkelingslanden.
